Salihoğlu, Hamit
Loading...
Profile URL
Name Variants
Job Title
Doçent
Email Address
hamityurter@artuklu.edu.tr
Main Affiliation
Department of Basic Islamic Sciences / Temel İslam Bilimleri Bölümü
Status
Website
ORCID ID
Scopus Author ID
Turkish CoHE Profile ID
Google Scholar ID
WoS Researcher ID
Sustainable Development Goals
SDG data is not available
Scopus data could not be loaded because of an error. Please refresh the page or try again later.
This researcher does not have a WoS ID.
Scholarly Output
16
Articles
4
Views / Downloads
78/1208
Supervised MSc Theses
12
Supervised PhD Theses
0
WoS Citation Count
0
Scopus Citation Count
0
WoS h-index
0
Scopus h-index
0
Patents
0
Projects
0
WoS Citations per Publication
0.00
Scopus Citations per Publication
0.00
Open Access Source
9
Supervised Theses
12
Google Analytics Visitor Traffic
| Journal | Count |
|---|---|
| Turkish Studies | 2 |
| Bingöl Üniversitesi İlahiyat FakültesiDergisi | 1 |
| Çukurova Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi | 1 |
Current Page: 1 / 1
Scopus Quartile Distribution
Quartile distribution chart data is not available
Competency Cloud
Scholarly Output Search Results
Now showing 1 - 10 of 16
Article El-‘UKBERÎ’NÎN ET-TİBYÂN FΠΑRÂBİ’L-KUR’ÂN’INIDA KÛFE DİL EKOLÜNE YAPTIĞI İTİRAZLAR(2019) Salihoğlu, HamitHicri altıncı yüzyılın son yarısı ile yedinci yüzyılın başlarında yaşamış olan Ebûl-Bekâ el-‘Ukberi, Bağdat’ta dönemin seçkin âlimlerinden dil ve gramer derslerini almıştır. Kaynaklarda en-Nahvî elLuğevî el-Faradî gibi lakaplarla anılan el’Ukberi, Arap dili ve grameri başta olmak üzere pek çok ilim dalında dönemin âlimleri tarafından asrının teki ve imamı olarak kabul edilmiştir. Bütün hayatını ilme adamış ve çeşitli ilim dallarında eser telîf etmiş olan el-‘Ukberî, özellikle nahiv, sarf, lugat edebiyat ve i’râba dair pek çok değerli eserleri ortaya koymuştur. el-‘Ukberi’ye en büyük şöhreti kazandıran eseri, i’râbu’l-Kur’ân’a dair kaleme almış olduğu et-Tibyân fî i’râbi’l-Kur’ân adlı tefsiridir. Onun bu eseri, dilciler ve müfessirler tarafından büyük bir ilgi görmüş ve kendisinden sonra i’râbu’l-Kur’ân’a dair eser yazmış olan bütün müellifler için temel kaynak olmuştur. Bu eserinde Kur’ân’ın bütün âyetlerini i’râb eden el-‘Ukberi, eserinin muhtelif yerlerinde dil ve gramerle ilgili birçok konuda dilcilere itiraz etmiştir. Onun bu itirazlarına Ebû ‘Ubeyde, el-Muberrid, el-Ferrâ, el-Kisâî, en-Nahhâs ve ez-Zamaşerî gibi dil ve gramerin önde gelen âlimleri maruz kaldığı gibi Basra ile Kûfe dil ekolleri de bu itirazlardan nasibini almıştır. Ancak bu itirazlardan en büyük payı ise, Kûfe dil ekolü almıştır. Bu çalışmada el-‘Ukberi’nin hayatı ve eserleri hakkında kısa bilgiler verilmiştir. Onun et-Tibyân fî i’râbi’l-Kur’ân adlı eserinde Kûfe dil ekolüne yönelik nahiv ve sarf dair yaptığı itirazlar geniş bir şekilde ele alınıp tahlil edilmiştir. el-‘Ukberi’nin bu itirazlarına konu olan meseleler, ilgili kaynaklarda yer alan bilgiler ışığında detaylı bir şekilde ele alınıp tartışılmış ve onlar hakkında gerekli değerlendirmeler yapılmıştır. Onun bu meselelerle ilgili ortaya koyduğu görüş ve tercihler, Basralıların onlara dair görüş ve tercihleriyle büyük oranda örtüştüğü görülmüştürMaster Thesis Ebû Alî El-fârisî'nin El-îdâh Fi'n-nahv Adlı Eserinde İstişhâd Ettiği Âyetlerin İncelenmesi(2025) Ertan, İlhan; Salihoğlu, HamitBu çalışmada Ebû 'Alî el-Fârisî'nin (ö. 377/987) nahiv alanında yazmış olduğu 'el-Îdâh fi'n-nahv' adlı eseri, müellifin istişhâd ettiği âyetlerin dâhil olduğu nahiv kuralları ve istişhâd yönleri ve varsa ihtilafları geniş bir şekilde ele alınmıştır. Söz konusu eser ile ilgili çalışma, giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş kısmında araştırmanın önemi ve amacı, yöntemi ve kaynakları incelenmiş, bunların dışında nahiv ilminde istişhâd meselesi ele alınmıştır. Birinci bölümde el-Fârisî'nin hayatı, ilmî kişiliği, seyahatleri, mensup olduğu dil ekolü, hocaları, öğrencileri, eserleri ve çalışmamızın esas konusunu teşkil etmesi sebebiyle el-Îdâh adlı eserinin adı, yazılış gayesi, içeriği, metodu ve bu eserindeki yaptığı tanımlamaları, ıstılahları ve ta'lilleri tetkik edilmiştir. İkinci bölümde ise el-Fârisî'nin söz konusu eserinde, başta istişhâd ettiği âyetler saptanıp teşkil ettiği nahiv konuları hakkında, nahiv âlimlerinin ve müellifin ifade ettiği tanım ve açıklamalar zikredilip mukayese edilmiştir. Sonrasında mevzu bahis eserde âyetlerin tespit edilen istişhâd yönlerine ve bu âyetlerin istişhâd yönü bakımından varsa diğer görüşler ve âlimlerin arasındaki ihtilaflara temas edilmiş ve geniş bir şekilde tahlil edilmiştir. Sonuç bölümünde ise çalışmada elde edilen veriler zikredilmiştir. Bu eserde müellifin her konuyla ilgili âyet istişhâd etmediği, istişhâd ettiği âyetlerin vecihlerinde ise o mesele hakkında Bağdatlıların görüşlerini tercih ettiği gibi sonuçlar, bunların arasındadır.Article Cahiliyye Dönemi Evsiye Şiir Ekolü(2019) Salihoğlu, HamitEvsiyye şiir ekolü, Temîm kabilesine mensup cahiliye dönemi şairlerinden olan Evs b. Hacer (ö. m. 620) adındaki şaire nispetle anılan bir şiir ekolüdür. Bu şiir ekolü, cahiliye dönemi Arap kasidesinin inşasında Arap şiirinin stiline uygun hareket etmek suretiyle şiirlerin biçimine çok önem veren bir ekoldür. Bu ekol, cahiliye döneminde bir yandan bedevi hayatı bütün yönleriyle yaşayan ve onun ilham ettiği duyguları kalbin derinliklerinden hisseden, diğer yandan da başta şehir medeniyetinden ve daha sonra da Fars kültüründen etkilenen bir grup şairi içinde barındırıyordu. Bu şiir ekolünün ilk kuruyucusu ve üstadı ise Evs b. Hacer’dir. Onun en meşhur öğrencileri de Beşâme b. Gadîr, Züheyr b. Ebî Sülmâ (ö. 609), Ka‘b b. Züheyr (ö. 24/645), Büceyr, Hutay’e (ö. 59/678), en-Nâbiga ez-Zübyânî (ö. 604) ve Cemîl b. Ma‘mer (ö. 82/701)’dır. Bu ekole mensup râvî ve şairleri söz konusu mektepte bir araya getiren ortak payda ise şiir rivayetinin dışında ve mensubu oldukları kabilenin ötesinde şiirlerinde kullandıkları edebi üslup ve sanatsal özelliklerdir. Bu ekole mensup mezkûr şairler, kendilerinden sonra gelen çoğu şair tarafından taklit edilmeye çalışılmış ve şiirle ilgili ortaya koydukları edebi tenkit ve dilsel üslubun etkisi günümüze kadar devam etmiştir. Sahip olduğu üstün meziyetleriyle, şiir alanındaki mahareti ve titiz davranışlarıyla öne çıkan Evs b. Hacer’in belirlediği şiir kaideleri üzerine kurulmuş olan bu ekol, şiir sanatına önem vermeyen ve şiirlerinin kölesi olmayan şairlerin bu sanatta yükselme imkânı olmadığını düşünmektedir. Bu sebeple söz konusu ekole mensup şairler, bütün hayatlarını söyledikleri şiirlerinin hizmeti ve güzelleştirmesi için adamış ve şiirlerinin köleleri olarak tanınmışlardır. Mensubu oldukları söz konusu ekol de “‘Abîdu’ş-şiir” adıyla anılmıştır. Şiir sanatında düşünme, sabır ve teenniden yana tutum sergileyen bu ekol, şiiri bir sanat olarak benimsediği gibi yaratılış ve mizaçlarıyla şiir söylemeye kalkışan şairlere karşı çıkmış ve onların bu tür şiirlerini de reddetmiştir. Bu nedenle söz konusu ekole mensup şairlerde teşbih, mecaz, istiare kinaye ve benzeri edebi sanat çeşitleri çokça görülmektedir. Şiirin tasvirinde hayalden daha çok maddi suretlere başvuran bu ekolünün şairleri, şiirin şekil ve suretinin güzelliğine verdiği önem, onun konusuna ve manasına verdiği önemden daha az olmamıştır. Bu ekolün öne çıkan temel özelliklerinden biri teenni ve itkandır. İkincisi ise şiirlerinde geniş bir şekilde ele alınan ve yayın olarak kullanılan teşbih sanatıdır.Master Thesis عبد الكريم المدرس و قصيدته الوردية(2025) Alshihan, Mohamad; Salihoğlu, HamitBu çalışma, Irak'ın çağdaş dini ve bilimsel uyanışın öncü şahsiyetlerinden biri olan Abdülkerim el-Muderris (Biyare)'in kişiliğini ele almaktadır. el-Muderris, dini ilimlerde derin bilgi sahibi olmakla kalmayıp, Arapça, Kürtçe ve Farsça dillerinde de ileri düzeyde birikime sahip, uzun yıllar boyunca eğitim faaliyetleri yürütmüş bir âlimdir. Ancak, sahip olduğu geniş bilimsel etkiye rağmen, önceki akademik çalışmalarda kendisine genellikle klasik bir fakih ve din eğitmeni olarak yaklaşılmış, onun şiirsel yönü göz ardı edilmiştir. Bu tez, el-Muderris'in edebi yönünü ön plana çıkaran ilk akademik çalışma olup, onun yalnızca bir din âlimi değil; aynı zamanda öğretici şiir geleneğini sürdüren bir şair olarak değerlendirildiği özgün bir bakış açısı sunmaktadır. Çalışma, bu amaçla onun önemli eserlerinden biri olan 'el-Vardiyye fi Sîreti Hayri'l-Beriyye' adlı şiirini uygulamalı analiz çerçevesinde incelemektedir. el-Vardiyye adlı kasidesi, yazarın en dikkat çekici edebi ürünlerinden biridir. Hz. Peygamber'in (s.a.v.) doğumundan vefatına kadar olan hayat hikâyesini ele alan bu didaktik şiir kasidesi; sağlam dil yapısı, ince anlam örgüsü ve düzenli bir anlatım tarzıyla dikkat çekmektedir. Kürt eğitim çevrelerinde, özellikle medrese ve geleneksel okullarda ezberletilen bu şiir kasidesi, bilgi aktarımında nazmın etkili bir yöntem olduğunu göstermektedir. Tez çalışmamız, şiir kasidesi ve yazarı hakkında betimleyici ve analitik yöntemle hazırlanmış olup, kasidenin seçilmiş beyitleri üzerinden şu üç temel analiz boyutu sunmaktadır: Bilimsel boyut: el-Vardiyye'nin İslamî öğretici şiir geleneğine ait olduğu kabul edilerek, bu şiir türünün tarihsel gelişimi, hedefleri ve özellikleri ele alınmıştır. el-Muderris'in şiiri eğitim amacıyla nasıl kullandığı; kafiye, ritim ve yapı aracılığıyla bilgiyi nasıl etkin şekilde sunduğu analiz edilmiştir. Fikri boyut: Şiir kasidesinde yer alan akidevi, ahlaki ve düşünsel içerikler incelenmiş; yazarın peygamberlik anlayışı, İslam davet sürecine dair bakışı ve dini yorumları değerlendirilmiştir. Bu bağlamda, Kürt ve Irak toplumsal yapısının şiire yansıyan etkileri de tespit edilmiştir. Çalışma, el-Muderris'in şiirde vaaz ve irşat işlevini ön plana çıkaran, süslü ifadelerden ziyade sade ve etkili anlamlara yönelen bir yaklaşım sergilediğini ortaya koymaktadır. Sanatsal boyut: Şiir kasidesinin biçimsel ve estetik özellikleri analiz edilmiş; şairin Arap retoriğinden faydalandığı istiare, teşbih, kinaye, mecaz gibi edebi sanatlar değerlendirilmiştir. Dil yapısı, kelime seçimi, söz dizimi ve şiirsel formülasyon çözümlemeye tabi tutulmuştur. Elde edilen bulgular, el-Muderris'in sanatsal araçları yüksek beceriyle kullandığını ve anlamı estetize etmeden güçlü biçimde aktardığını göstermektedir. Tezimizin önemi, aşağıdaki temel noktalarda öne çıkmaktadır: Çalışmamız, Abdulkerim el-Muderris'i şair yönüyle değerlendiren ilk akademik araştırmadır ve onun öğretici şiir alanındaki katkılarını literatüre kazandırmaktadır. Eğitim amaçlı şiirlerin edebi analizine örnek oluşturarak, edebi kuramlarla pedagojik işlevlerin nasıl birleştiğine dair yeni bir yaklaşım sunmaktadır. Nazım yönteminin İslamî eğitimin etkili bir aracı olduğunu tekrar vurgulamakta; şiirin bilgi taşıyıcısı, duygusal etkileyici ve ahlaki rehber olarak gücünü göstermektedir. Retorik ve metin çözümleme alanında araştırmacılar için somut bir uygulama örneği sunarak, eğitimci ve öğrencilerin analiz becerilerini geliştirmeyi hedeflemektedir. Karşılaşılan zorluklar, başta el-Muderris'in yaşamına ve şiirlerine dair Arapça kaynakların sınırlı olmasıdır. Kullanılan bazı materyallerin Kürtçe ve Türkçe olması, çeviri ve metin doğrulama açısından yoğun bir akademik emek gerektirmektedir. Ayrıca, kasidenin öğretici şiir bağlamında sınıflandırılması ve klasik örneklerle (İbn Mâlik, İbn el-Verdî vb.) karşılaştırılması metodolojik bir hassasiyet gerektirmektedir. Tüm bu zorluklara rağmen, çalışma şu sonuçlara ulaşmıştır: Abdulkerim el-Muderris'in fıkıh ve edebiyatı birleştiren entegre kimliği, eğitim ve nazmı bir arada sunan özgün bir şahsiyetin portresini ortaya koymuştur. Öğretici şiirin doğru retorik tekniklerle kullanıldığında günümüzde de etkili bir öğretim yöntemi olabileceği somut biçimde ispatlanmıştır. Yazarın el-Vardiyye kasidesi, sadece siyer anlatımı değil; aynı zamanda pedagojik bir yapı sunan, bir şair-âlimin düşünsel ve estetik birikimini yansıtan değerli bir eserdir. Sonuç olarak, bu çalışma el-Muderris'in edebi yönünün daha geniş biçimde incelenmesi gerektiğini vurgulamakta; onun yayımlanmamış eserlerinin akademik dünyaya kazandırılması ve İslamî öğretici şiirin yeniden eğitim sistemlerinde etkin biçimde değerlendirilmesini önermektedir. Anahtar Kelimeler: Arap Belâgatı, Öğretici Şiir, Hz. Muhammed'in Siyer'i, Belâgat Analizi, Abdulkerim el-Muderris, El-Kasîdetü'l-Verdiyye.Master Thesis Molla Sadullah el-Fetlevî ve et-Tibyân fî Tasrîfi Kelimâti'l-Kur'an adlı Eseri(2024) Atalay, Mahfuz; Salihoğlu, HamitBu çalışma, hala hayatta olan ve Diyarbakır'da ikamet eden Molla Sadullah'ın hayatı ve 'et-Tibyân fî Tasrîfi Kelimâti'l-Kur'ân adlı eserini ele almaktadır. Molla Sadullah, bu eserinde Kur'ân'ı Kerîm'de geçen bazı kelimelerin aslını, sarf açısından geçirdikleri değişiklikleri, kelimelerin anlamlarını, kıraat farklılıklarını izah etmektedir. Söz konusu eseri, Kur'ân'da geçen bazı kavramların köklerini ve bu köklerin uğradığı i'lâl, idgâm ve kalb gibi sarfla ilgili kuralların izahı ve buna bağlı olarak da onlarda meydana gelen değişikliklerin ortaya konulması açısından çok önemli bir çalışmadır. Kur'ân'da geçen ve mevzu bahsi olan kelimelerin uğradığı değişimleri sarf ilmi açısından izah etmekle kalmayan müellif, söz konusu kelimelerin geldikleri farklı manaları da bazen ayrıntılı bir şekilde ele alarak ilim talebeleri ve onları yetiştiren hocaların istifadesine sunmaktadır.Master Thesis İbn Hişâm'ın "Şerhu Şüzûri'z-Zeheb" adlı eserinde istişhâd ettiği ayetler(Mardin Artuklu Üniversitesi, 2021) Geyik, İbrahim; Salihoğlu, HamitArapça grameri üzerine çalışmalar, Kur'an-ı Kerim'in nüzulu ve İslamın yayılmaya başlamasından sonra, Arapların dışındaki diğer milletlerin İslam'a girmesine paralel olarak gelişmiştir. Böylelikle Kur'an-ı Kerim bu öğrenim sürecinin hem başlatıcısı hem de kusursuz dili itibariyle Arap gramerinin kurallarının belirlenmesinde ana kaynak olmuştur. Bu çalışmada Arap dilinin en büyük âlimlerinden olan İbn Hişâm'ın önemli eserlerinden olan Şerh-u Şûzûri'z-Zeheb isimli kitabı özelinde, Kur'an-ı Kerim ayetleriyle istişhad metodunu nasıl tatbik ettiği ve kullandığı ayetler konu olarak seçilmiştir. Çalışmamız, giriş ve iki bölümden oluşmaktadır. Giriş bölümünde, istişhadın tanımı ve kaynakları ele alınmıştır. Birinci bölümünde, İbn-i Hişâm'ın hayatı, ilmî kişiliği, eserleri ve Şerh-u Şûzûri'z-Zeheb adlı eserinin yazılış gayesi, ihtiva ettiği konular ve istişhad metodu ele alınmıştır. İkinci bölümünde, Şerhu'ş-Şûzûri'z-Zeheb'de Arap gramerine dair kuralların ispatında istişhâd edilen ayetler, konu başlıkları altında ele alınarak istişhâd yönleri ortaya konulmuştur. Ele alınan konun daha iyi anlaşılması için, konular detaylandırılarak açıklanmıştır.Master Thesis Âl-i İmrân Sûresi'ndeki Kıraât Vecihlerinin Arap Grameri Yönünden İncelenmesi(2024) Zebek, Ahmet; Salihoğlu, HamitBu çalışmada Âl-i İmrân Sûresi'ndeki kırâat farklılıklarının tespiti yapılarak gramer yönünden incelenmesi konu edinilmiştir. Çalışma; giriş, iki bölüm ve sonuçtan oluşmaktadır. Giriş bölümünde; araştırmanın konusu ve amacı, önemi, yöntemi, sınırlılıkları ile kaynakları ele alınmıştır. Kur'ân'ı tam anlamak amaç, onu daha iyi anlayabilmek için Arap gramerini öğrenmek ise bir araçtır. Birinci bölümde söz konusu bu amaç ve araç bir arada işlenerek, önce araç olan Arap gramerinin iki ana unsuru olan nahiv ve sarf ilimlerinin tanımı, kurucuları, ekolleri ve tarihçeleri hakkında bilgi verilmiştir. Daha sonra amaç olan Kur'ân'ın kırâat farklılıkları ele alınarak kırâatın tanımı, tarihi süreci ve kırâat imamlarının hayatı incelenmiştir. İkinci bölümde ise Âl-i İmrân Sûresi ile ilgili bilgi verilerek kırâat vecihlerininin tespiti yapılmıştır. Tez çalışmasında, konu edinilen âyetlerin Arapça metinleri, meâlleri, kırâat farklılıkları ve gramer yönününden incelenmesi olacak şekilde bir sıralama izlenmiştir. Âyetlerin kırâat farklılıkları incelenirken sahih ve şaz ayrımı yapılmadan ve fonetik (ses uyumu) kısmına da değinmeden sadece gramer yönünü ilgilendiren kısımlar incelenmiştir. Çalışmanın sonunda kırâat farklılığı ile Arap grameri arasında sıkı bir ilişkinin varlığı tespit edilmiştir. Anahtar kelimeler: Arap Dili, İrab, Kur'ân, Âl-i İmrân Sûresi, KırâatMaster Thesis Seyyid Kutub'un "Fî Zilâli'l-Kur'ân" adlı tefsîrinde edebî üslûb(Mardin Artuklu Üniversitesi, 2021) Elali, Velid; Salihoğlu, HamitSeyyid Kutub'un "Fî Zilâli'l-Kur'ân" adlı tefsîrindeki edebî üslûbu bütün yönlerini ortaya koymayı amaçlanmıştır.Master Thesis Ebu'l Berekât En-nesefî'nin 'Medâruku't-tenzîl ve Hakâiku't-te'vîl' Adlı Tefsirinde Geçen Şiirlerin İncelenmesi(2024) Akyüz, Nuri; Salihoğlu, HamitGeçmişten günümüze ilahi mesaj ve son kutsal kitap olan Kur'ân'ı anlama ve yorumlama safhasında pek çok tefsir çalışmaları yapılmıştır. Bunlardan öne çıkanlar dirâyet ve rivâyet tefsirleridir. Genellikle dirâyete dayalı bir sistemle yazılmış olan ''Ebü'l-Berekât enNesefî'nin Medârikü't-Tenzil ve Hakâiku't-Te'vil' adlı eseri bu alanda yapılan çalışmalar arasında dikkat çeken bir konuma sahiptir. Nesefî'nin Tefsirinde kullandığı yöntemlerden biri de Arap dilbilgisine hâkim olan ve bunu en iyi kullanan şairlerin şiirlerinden istişhâd yöntemini kullanmış olması ve bu yöntemle Kur'ân âyetlerinin anlam ve iʿrabını daha anlaşılır hale getirmiş olmasıdır. Giriş ve iki ana bölüm olmak üzere toplamda 116 sayfadan oluşan çalışmada bilimsel yöntem ve teknikler kullanılarak Nesefî'nin istişhâtta bulunduğu beyitler detaylı bir şekilde araştırılarak beyitlerin kelime tahlili ve analizi, bahirleri, manaları, kime ait olduğunun tespiti, varsa şiirin hikâyesi ve söylenme amacı, Nesefî'nin şiirde istişhâd veçhi ele alınmıştır. Anahtar kelimeler: Arap dili, Tefsir, Şiir, İstişhâd, Nesefî ve Medârikü't-Tenzil.Master Thesis Molla Sadullah el-Fetlevî'nin 'Avnu'l-Bârî fî Halli Ba'di Müşkilâti'l-Lârî adlı eserinin tahlil ve tahkiki(Mardin Artuklu Üniversitesi, 2022) Çetin, Mehmet; Salihoğlu, HamitKadim kültür ve medeniyetleri içinde barındıran ve bölgenin en önemli kentlerinden olan Diyarbakır, öteden beri ilim ve irfana beşiklik eden önemli bir ilim merkezi olmuştur. Havzasında yer alan ilim müesseselerinde eskide olduğu gibi günümüzde de büyük âlimler yetişmiştir. Yaşadığımız dönemde bu kadim şehirde yetişen değerli âlim ve şahsiyetlerden biri, Molla Sadullah el-Fetlevî'dir. Nahiv, sarf, lügat, fıkıh, tefsir ve hadis gibi ilim dallarında ihtisas sahibi olan el-Fetlevî, nahiv ve sarf başta olmak üzere pek çok ilim dalında eser telif etmiş ve çok sayıda makale yazmıştır. Onun en önemli eserlerinden biri, Abdülgafûr el-Lârî'nin (ö. 912/1506) Hâşiye 'alâ şerhi'l-Câmî li'l Kâfiye adlı eseri üzerine kaleme almış olduğu'Avnu'l-Bârî fî Halli Ba'di Müşkilâti'l-Lârî adlı kitabıdır. Çalışmamızın konusu olan 'Avnu'l-Bârî fî Halli Ba'di Müşkilâti'l-Lârî adlı eser, 98 varaktan oluşmaktadır. Eserin mukaddimesinde pek çok edebi sanata yer veren yazar, garip ifadeler kullanmış ise de metin kısmını anlaşılır ve yalın bir dille yazmıştır. Müellif, söz konusu eserde Abdülgafûr'un ismin özelliklerinden izafet konusuna kadar olan kısmı ele alıp şerh etmiştir. Bu tez çalışmasında Molla Sadullah el-Fetlevî'nin hayatı ve ilmi şahsiyeti ile İbnü'l-Hâcib, Molla Câmî ve Abdülgafûr el-Lârî'nin hayatı ele alınmıştır. Haşiyetu 'Abdilgafûr 'ala şerhi'l-Câmî ve el-Fetlevî'nin'Avnu'l-Bârî fî Halli Ba'di Müşkilâti'l-Lârî'nin genel özellikleri hakkında bilgiler verilmiştir. Bunun ardından el-Fetlevî'nin 'Avnu'l-Bârî fî Halli Ba'di Müşkilâti'l-Lârî adlı eserin tahlil ve tahkiki yapılmıştır.
