Deniz, Mehmet Ata

Loading...
Profile Picture
Name Variants
Job Title
Doktor Öğretim Üyesi
Email Address
mehmetatadeniz@artuklu.edu.tr
Main Affiliation
Department of Basic Islamic Sciences / Temel İslam Bilimleri Bölümü
Status
Website
Scopus Author ID
Turkish CoHE Profile ID
WoS Researcher ID

Sustainable Development Goals

NO POVERTY1
NO POVERTY
0
Research Products
ZERO HUNGER2
ZERO HUNGER
0
Research Products
GOOD HEALTH AND WELL-BEING3
GOOD HEALTH AND WELL-BEING
1
Research Products
QUALITY EDUCATION4
QUALITY EDUCATION
0
Research Products
GENDER EQUALITY5
GENDER EQUALITY
0
Research Products
CLEAN WATER AND SANITATION6
CLEAN WATER AND SANITATION
0
Research Products
AFFORDABLE AND CLEAN ENERGY7
AFFORDABLE AND CLEAN ENERGY
0
Research Products
DECENT WORK AND ECONOMIC GROWTH8
DECENT WORK AND ECONOMIC GROWTH
0
Research Products
INDUSTRY, INNOVATION AND INFRASTRUCTURE9
INDUSTRY, INNOVATION AND INFRASTRUCTURE
0
Research Products
REDUCED INEQUALITIES10
REDUCED INEQUALITIES
0
Research Products
SUSTAINABLE CITIES AND COMMUNITIES11
SUSTAINABLE CITIES AND COMMUNITIES
0
Research Products
RESPONSIBLE CONSUMPTION AND PRODUCTION12
RESPONSIBLE CONSUMPTION AND PRODUCTION
0
Research Products
CLIMATE ACTION13
CLIMATE ACTION
0
Research Products
LIFE BELOW WATER14
LIFE BELOW WATER
1
Research Products
LIFE ON LAND15
LIFE ON LAND
0
Research Products
PEACE, JUSTICE AND STRONG INSTITUTIONS16
PEACE, JUSTICE AND STRONG INSTITUTIONS
2
Research Products
PARTNERSHIPS FOR THE GOALS17
PARTNERSHIPS FOR THE GOALS
1
Research Products
This researcher does not have a Scopus ID.
Documents

0

Citations

0

Scholarly Output

17

Articles

0

Views / Downloads

29/182

Supervised MSc Theses

17

Supervised PhD Theses

0

WoS Citation Count

0

Scopus Citation Count

0

Patents

0

Projects

1

WoS Citations per Publication

0.00

Scopus Citations per Publication

0.00

Open Access Source

11

Supervised Theses

17

Journals data is not available

Scopus Quartile Distribution

Quartile distribution chart data is not available

Competency Cloud

GCRIS Competency Cloud

Scholarly Output Search Results

Now showing 1 - 10 of 17
  • Master Thesis
    Usulcü'nün kıyasında kat'i ve zannî'nin illetine (nedenine) delâlet etme yolları
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2020) Aljalou, Ammar; Deniz, Mehmet Ata
    Bu araştırma, illet'e delâlet etme yollarını kat'i ve zanni illet'ine delâlet etme yollarına taksim etmeyle ilgilidir, öyleki geçmiş ve son dönemde ki usul alimleri asıl ve fer'in arasında ki ilişki, ona delil getirme ve taksim etme araştırmasına önem veriyorlar, fakat alimler onu nas illet'ine diğeri içtihat illet'ine veya sarih illet'ine ve diğeri tahriç etme illet'ine taksim etmede bölümlere ayırmışlardır, fakat bu araştırma, illet'i kat'i veya zanni sabitliğin dercesine göre taksim ediyor, bu taksim (illet) yollarının tabiatı için en uygun olanı ve ilim öğrencisi için en faydalı olanıdır, bu araştırma bu itibara göre (illet'in) yollarını tartışan ilmî bir tez olarak yeni bir örnek sayılır, bu araştırma bir başlangıç, iki temel konu ve bir hatime(sonuç) araştırmasından oluşmaktadır. Başlangıç niteliğinde olan araştırma kıyasın rükünleri ve şartlarını zikretmekle (genel) bir bakışı ele alıyor, sonra birinci konu: İllet'tin tanımını, şartlarını, kat'i illet'e delâlet etme yollarına ve ona örnekler getirmeyi kapsıyor, ikinci konu: Kat'i dereceye ulaşmayan ve zanni derecede kalan illet'ine delâlet etme yollarını, ve ona delil getirmeyide kapsıyor, sonra (kitabın) hatimesi ve en önemli neticeler/sonuçlar.
  • Master Thesis
    Başka dilleri konuşanlar için Arapça öğretiminde uygulamalı iletişim programları oluşturma kriterleri
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2019) Hamido, Mohamad; Deniz, Mehmet Ata
    Son yıllarda yabancı dil eğitiminde birçok gelişmeler olmuştur. Bu gelişmeler eğitim alanında farklı yöntemlerin ortaya çıkmasına yol açmıştır. Bu yöntemlerin en önemlilerinden biri de dilin uygulama alanıyla irtibatını sağlayan uygulamalı iletişim programları oluşturan yöntemleridir. Ana dili Arapça olmayanlara Arapça öğretmek, öncelikle onlarla ilitişim kurmayı ve daha sonra da onların özelliklerini ve kültürlerini bilmeyi hedef alır. Öğrencilerin bu sonuçlara ulaşması için bu hedef ve gayeleri gerçekleştirecek ve öğrencilerin buna ulaşmasında yardımcı olacak bir eğitim müfredatının olması gerekmektedir. Ancak bunu hazırlayanların karşılaştığı en önemli husus bu müfredatın hazırlanması ve seçilmesidir. Çünkü bu konu, uluslararası pek çok esas, kriter ve standart gerektirir. Bu çalışmanın hedefi; eğitim dönemi dışında iletişim kurma için müfredat(terim),terkip ve cümle kurulumu için bir dizi temeller, ölçüler ve betimlemelerle iletişim yakınlaşmasını sağlayacak, bu dilin öğrenildiği alışılmış ortamlardan uzak,disiplinler tabanını oluşturmaktır. Bu araştırmada istenen sonuçlara ulaşmak için izlenen yöntem betimleyici yaklaşımdır. Çalışma, sunuş, giriş ve dört bölümden oluşmaktadır. 'iletişim müfredatının yapısı' adlı birinci bölüm, iletişimin en önemli bileşenleri olan konuları, dil müfredatında dilin fonksiyonları ve iletişimsel müredatının içeriğini düzenleyen esas ve kriterleri ele alır.'İletişim Müfredatı Öğretim Yöntemleri' adlı ikinci bölüm, öğretimde sözlü iletişim becerilerini, yazılı iletişim becerilerini ve dil unsurları bölümlerini kapsamaktadır. 'İletişim müfredatındaki testler ve dil oyunları' başlıklı üçüncü bölüm test geliştirme, iletişim müfredatlarındaki dil oyunları ve dil becerilerindeki dil oyunlarının gelişim aşamalarını gösteren konular üzerinde durmaktadır. Dördüncü bölüm ise saha çalışmalarını ele alır.
  • Master Thesis
    ÜRDÜN AHVÂL-I ŞAHSİYE KANUNUNDAKİ ŞAZ FIKHÎ GÖRÜŞLER (EVLİLİK VE BOŞANMA KISIMLARI)
    (2019) MAHAMİD, MAYSOON; Deniz, Mehmet Ata
    Ürdün’deki kanunları düzenleyenler, ahvâl-ı şahsiyeye dair kanunları belirlerken İslam Şeriatını kendilerine dayanak olarak alıp onu tek esas olarak kabul etmişlerdir. Ancak bu işi yaparken dört mezhebin genel kabul gören fıkhi görüşleriyle yetinmemiş, bazı kanunlar hususunda zaman zaman bunların da dışına çıkarak şaz fıkhi görüşleri almışlardır. Bunu yaparken de kendi usullerine uygun yeni içtihatlara dayanmış ve böylece sosyolojik ve ekonomik birçok değişimin yaşandığı asrımızın bilimsel gerçeklerine daha muvafık düşen sonuçlara ulaşmışlardır. Bu araştırma da, Ürdün ahvâl-ı şahsiye kanununda evlilik ve boşanma konularına dair şaz fıkhi görüşleri bir araya getirmekte ve bunları karşılaştırmalı fıkıh kaidelerince inceleyerek şaz olma boyutunu ele almakta, ayrıca Ürdün’deki kanun düzenleyicilerin bu şaz görüşleri tercihlerinde isabetli olup olmadıklarını, delillerinin kuvvetini ve koydukları kanunlarının vakıaya uygun olup olmadığını tahlil etmektedir.
  • Master Thesis
    Tıbbi Olaylar ve Bunların Kavâid-i Fıkhiyye ve Makâsıdü'ş-şeria ile İlişkisi
    (2024) Elyusuf, Abdullah; Deniz, Mehmet Ata
    Bu araştırma, tıbbi sorunların fıkıh kuralları ile ilişkisini ve İslam hukukunun amaçlarını ele almaktadır. Bu bağlamda, tıbbi sorunların fıkhi önemine, Şeriat prensiplerine ve bu konularla ilgili esaslara değinilmektedir. Ardından, bu tıbbi meselelerin fıkhi kaideler ve İslam hukukunun maksatları ile ilişkili uygulamaları incelenmektedir. Bu tıbbi-fıkhi meseleler, dinin beş temel değeri ve bunlarla ilişkili diğer kurallara göre sınıflandırılacak, ayrıca İslam hukukunun korunmasını önerdiği külli ilkeler doğrultusunda açıklanacaktır. Bu araştırmada usuller ve kurallara uygun olarak ilim ehlinin sözlerine dayanılmıştır. Tıbbi-fıkhi meseleler, öncekilerin fıkhıyla ve çağın gelişmelerini takip eden köklü fıkhi kurallarla ayrı ve izole değildir. Bilinmelidir ki tıbbi olaylardan ve tıbbi yeniliklerden doğan çağdaş fıkhi meseleler, eski meselelerle kıyas edilerek temel bir ilkeye bağlı bir görüş ortaya çıkarmak için değerlendirilmeli, gerçeğe ve çağa açık bir yaklaşımı içermelidir. Bu da, İslam hukukunun esnekliğini göstermekte, her zaman ve her yer için geçerli ve faydalı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu tıbbi meselelerle ilişkilendirilen fıkıh ilminin temel prensipler arasında; Zaruretler haram olan şeyleri, helal kılar, zaruret miktarı kadar tahsis edilir, Geleneklere (Örf) hüküm verirken itibar edilir, ameller gayelerine göre değerlendirilir, zarar vermek ve zarara zararla karşılık vermek yoktur, güçlük kolaylık getirir. İslam Hukukunun maksatları arasında; Zaruriyyat, Haciyyat ve Tahsiniyyat (Zaruri, haci ve tahsini maslahatlar) bulunur. İlk olarak; Zaruriyyat: İnsanların hayatlarını idame edebilmesi için korunması gereken şeyler bütünüdür. Eğer bu Zaruriyyat ortadan kalkarsa, bozulma ve kaos meydana gelir, yaşam düzeninde dengesizlik oluşur. Bu İslâm'ın beş temel değeri olan Zaruriyyat şunlardır (zarûriyyât-ı hamse): din, can, akıl, nesil ve mal. İkinci olarak; Haciyyat: İnsanların hayatlarında kolaylık ve refah elde etmeleri için ihtiyaç duydukları şeylerdir. Eğer bunlardan yoksun kalınırsa, hayat düzeni bozulmaz, ancak insanlar sıkıntı ve zorluk çekerler. Bu nedenle, din zorluklar durumunda kolaylık sağlamıştır. Acil bir durumda meytenin (leşin) yenmesi veya seyahat eden oruçlunun Ramazan ayında orucunu bozması ya da evlilik hayatının devamının mümkün olmadığı durumlarda boşanmanın hükme bağlanmış olması gibi durumlar Haciyyat'a örnek olarak verilebilir. viii Üçüncü olarak; Tahsiniyyat: Bu, iyi alışkanlıklar ve güzel ahlakla ilgili olup bu tür şeyler olmazsa, insanların hayatları doğru, ahlaki yoldan sapar. Bu tahsini maslahatların arasında; beden ve giysinin temizliği, setr-i avret (vücudun dinen örtünmesi gereken yerlerin örtünmesi) ve bir kişinin (din) kardeşinin yaptığı satış üzerine satış yapmasının yasaklanması gibi ilkeler bulunur. Zira İslam hukukunun gayelerine dair faydaların bazıları şunlardır: - Şeriatın doğru ve detaylı bir şekilde anlaşılması. - Kuran ve hadis metinlerinin derinlemesine incelenmesi. - Şer'an hükmü bulunmayan çağdaş sorunlara şer'i çözümler bulunması. - İnsanların dinî ve dünyevî hayatlarında kolaylık sağlanması. - Müçtehitlerin, fetva verenlerin ve kadıların düşünsel süreçlerinin düzenlenmesi ve geliştirilmesi. Bu kapsamda, âlimlerin görüşlerine ve fıkıh mezheplerine dayanılarak, meselelerin yorumlanması, feri kaidelerin asli kaidelere bağlanması, hükmü ile ilgili nass bulunmayan meselelerin hükmüne kıyas yoluyla ulaşılması ve farklılıkların dikkate alınması gibi ilkeler benimsenmiştir. Bununla birlikte, çağdaş tıbbi-fıkhi meselelerin hükümleri araştırmak için zikredilen temellerden yararlanılarak, fıkhi kuralların açıklanması ve derlenmesi yoluna gidilmiştir. Bu tez, ana fıkhi kuralların ve İslam hukukunun amaçlarının tıbbi meseleler üzerindeki etkisini içermekte; bunu, fakihlerin görüşlerini ve beyanlarını inceleyerek, bahis konusu sorunları ve hususları beyan ederken fıkhi kuralları uygulayarak ve şeriatın gayelerini dikkate alarak gerçekleştirmektedir. Bu ciddi meselelerin, insanlığın genel çerçevede mutluluğunu sağlamak, insan onuru ile hayatını korumak, insanın bu dünyada etkin bir unsur olmasını teşvik etmek ve Allah'ın ona emanet ettiği dünyayı imar etmek için çaba göstermek, İslam şeriatının temel amacıyla doğrudan ilişkilidir. Araştırmanın sonunda, elde edilen en önemli bulgular ve bu önemli konunun kapsamlı bir şekilde incelenmesine katkıda bulunabilecek öneriler ile tavsiyeler belirtilmiştir.
  • Master Thesis
    İç savaşın gölgesinde boşanma olgusu (Suriye örneği) - The phenomenon of divorce throughout the interior war and the Syrian example
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2020) Muhammed, Rodi Hacı; Deniz, Mehmet Ata
    Bu araştırma, süriye toplumundaki mevcut krizin gölgesinde boşanma olgusuyla ve süriye'de meydana gelen boşanmanın yeni sebeplerin ve etkilerini ele almıştır. Ayrıca, bu araştırma savaştan yol açtığı mevcut koşullar altında ailenin parçalanmasıyla beraber meydana boşanma oranlarındaki artışın nedenlerini ve etkilerini tespit etmışır. Bu araştırma beş bölümden olmuşmaktadır. Birinci bölümde, talak kavramının sözlük ve terim anlamı ile açısından teork yönüyle ele alınmıştır. İkinci bölüme gelince, boşanma neden olan genel sebebler ile daha sonra bu kriz sebebleriyle meydana gelen boşanma sebebleri açıklanmıştır. Ücüncü bölümünde, boşanma yol açtığı krizden önce ile sonrasında meydana gelen boşanma oranları karşılaştırmıştır. Dördüncü bölümde, boşanmanın öncelikle aile ve daha sonra süriye toplumu üzerindeki etkileri incelemiştir. Beşinci bölümü, boşanmanın önlenmesi için önemli önlem ve çözüm önerileri ele alınmıştır. Sonuç bölümde de konuyla ilgli olarak ulaşılan en önemli bulgu ve öneriler ele alınmıştır.
  • Master Thesis
    Fıkhi meselelerde ihtilaftan çıkış ilkesi Hanafi mezhebi ibadet bölümü örneği
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2022) Fatihoğlu, Mehmet; Deniz, Mehmet Ata
    Araştırma, fıkıh meselelerde ihtilaftan çıkış ilkesinin öneminden, gerçekleşmesinin şartlarından, denetimlerinden ve dayanaklarından bahsederek ihtilaftan çıkış kuralı konusunu ele almaktadır. Fıkıhçıların arasında bu ilkeyi benimsemelerinde farklılık olmuştur ve Maliki mezhebi en çok bu kuralı benimsemiş ve doktrinlerinde dayandıkları ilkelerden biri haline gelmiş ve bununla ün kazanmıştır. Bu araştırma, fıkıhçıların ihtilaftan çıkma konusunda koydukları kuralları belirtmiş olup kendi görüşlerinden çıkıp diğer mezheplerin görüşüne tabii olmanın şartlarını ve usullerini ele almıştır. Araştırmada ayrıca bu kuralın fıkhî meselelere etkisine, özellikle Hanefi mezhebinin ibadet bölümünde, fıkıh mezhebinin fakihlerinin görüş ve sözlerine dayanarak, onların tartıştıkları hususlara değinilerek yer verilmiştir. İhtilafı fıkıh kitaplarının tasnifine göre tasnif edilmiştir. Ardından araştırmanın en önemli bulgularından ve bu konunun daha geniş ve kapsamlı bir şekilde incelenmesine katkı sağlayabilecek önerilerden bahsederek araştırmayı sonlandırdım.
  • Master Thesis
    Tahrîm ve kerâheti birbirinden ayıran esaslar (Usûl ve fıkıh açısından bir çalışma)
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2019) Hout, Asmaa; Deniz, Mehmet Ata
    Bu araştırma, temellendirme yönüyle usûl'ü-l-fıkıh kitaplarına, uygulama yönüyle de fıkıh kitaplarına dayanan iki ana eksenli bir çalışmadır. Usûl'ü-l-fıkıh kitaplarına dayanan temellendirme eksenli kısmında; usûlcülerin teklifî hükümler arasında inceledikleri haram ile mekrûh arasındaki farkın nelerden ibaret olduğunu, bu kavramların birbirinin yerine kullanılıp kullanılmadıklarını, her iki kavramı ifade eden ilmî terimlerin hangileri olduğunu ve bu iki kavrama dayalı olarak belirlenen sınırların boyutunu inceleyeceğiz. Fıkıh kitaplarına dayanan kısmında ise usûl açısından yapılan araştırmanın uygulaması yapılarak dört fıkıh mezhebinde zikredilen ve haram ile mekrûh terimlerini barındıran bazı örneklere yer vereceğiz. Çalışmanın amacı, yukarıda dile getirilen problemlere çözüm getirmekle beraber, haram ile mekrûhu birbirinden ayıran ana temelleri ve fıkıhçıların bu kaideleri ne oranda uyguladıklarını açığa kavuşturmaktır. Bu amaca ulaşabilmek için birçok yöntem kullandım ancak, bunlardan en belirgin olanı Hanefî ve Mütekellim II usûlcülerin usûldeki yöntemini ve dört fıkıh mezhebinin fıkıhtaki yöntemini "karşılaştırmalı yöntem" ile ele almamdır. Çalışmanın vardığı en önemli sonuçlardan bazıları şunlardır; gerek harama yakın, gerekse helale yakın olan türleriyle mekrûh için iki farklı terim kullanılmakta olup bu kavramların dayandığı ana ilkelere, özellikle Hanefiler tarafından tam olarak uyulmamaktadır. Aynı zamanda bu araştırma, haram ve mekrûhun birbirinden ayırt edilmesi için esas alınan önemli birçok prensibi ortaya çıkarmaktadır ki bunlar sayesinde İslam şeriatının temel maksatlarından olan ahlakın, âdâbın ve ibadetlerin en mükemmel şekilde korunması ve fıkhî meselelerin mezhep usûlü ile nasıl bir bağlantı içerisinde olduğu tespit edilmektedir.
  • Master Thesis
    İslam hukuku bağlamında trafik kurallarının değerlendirilmesi
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2020) Ocakhanoğlu, Abdulhalık; Deniz, Mehmet Ata
    Günümüzde ulaşım ve buna bağlı oluşan problemler, vahyin indiği dönemdeki ulaşım biçimi ve karşılaşılan problemlerden farklılık göstermektedir. Nitekim çağımızda kullanılan trafik araçlarının çeşitliliği, yolların niteliği ve trafik yoğunluğu o dönemdeki ulaşım kültürü ve şeklinden çok farklıdır. Dolayısıyla çağımızdaki trafik problemleri ve bu problemlerin doğurduğu sonuçlar da yeni bir konu ve alan olarak karşımıza çıkmaktadır. Trafik ağlarında sürücü hataları, kullanım şekli ve kural ihlalleri sonucunda, insanların beş temel hakkının (can, din, mal, akıl, nesil) bir kısmının ihlal edildiği görülmekte ve bilinmektedir. Bu çalışmamızda İslam hukuku bağlamında çağımız trafik kuralları ve önemi; trafiğin insanların can ve mal kayıplarını nasıl etkilediği, devletin kural koyma yetkisi ve çerçevesi, trafik kurallarına karşı sorumluluklar, kural ihlalleri sonucunda meydana gelen mağduriyetler ve devletin verdiği cezalar incelenmiştir. Bu konular, vahyin indiği dönem göz önünde bulundurularak, yöntem ve tavsiyelerden ve bu kuralların ihlal edilmesi sonucunda meydana gelen can ve mal kaybı ile ilgili hükümlerden yararlanarak araştırılmıştır. O günün ulaşım hukuku ve problemlerinin nasıl ele alındığını ve olayların hangi yöntemlerle değerlendirilip sonuca bağlandığı incelenerek bu yöntemler ışığında günümüz trafiği değerlendirilmiştir.
  • Master Thesis
    Muhammed Tahir Bin Aşûr ile Dört Mezhep İmamlarının Bazı Görüşlerinin ve İçtihatlarının Uygulamadaki Karşılaştırması
    (2025) Salih, Muhammed; Deniz, Mehmet Ata
    İmam Muhammed Tâhir b. Âşûr, eserleri yaygın olarak tanınan, müteahhir dönem âlimleri arasında temayüz etmiş seçkin bir âlimdir. Özellikle Kur'ân-ı Kerîm'i 'et-Tahrîr ve't-Tenvîr' adını verdiği eseriyle tefsir etmesi, onun tanınırlığını ve şöhretini artırmıştır. Bu eser, içerdiği yenilikler, belâgat yönü ve özgün üslubu sebebiyle sağlam ve güvenilir kaynaklar arasında kabul edilmiştir. Ne var ki, bu tefsirde müellif, bazı görüşleriyle bütün müctehid imamların ya da bir kısmının görüşlerine muhalefet etmiştir. Bu durum, özellikle ahkâm âyetlerinin tefsirine dair bazı ifadelerinde ve bazı diğer görüşleri eserinin çeşitli kısımlarında zikretmesinde görülmektedir. Bu nedenle ben, bir muhakkik olarak, onun görüşünü ve istidlâlini ortaya çıkarmaya, delil ve gerekçelerini açıklığa kavuşturmaya, bunları dört imamın görüşleriyle karşılaştırmaya yöneldim. Bütün görüşleri ve dayanaklarını zikredip değerlendirdim; doğruya en yakın olanın ortaya çıkması amacıyla tercih sürecini açıkladım. Ardından, imamın delillerini ve sözünün uygulanmasının sonuçlarını tartışarak, araştırmanın önemini ve amacını ortaya koymaya; bazı görüş ayrılıklarının sebeplerini çözümlemeye ve onun görüşünü diğer görüşlerle karşılaştırmalı olarak göstermeye gayret ettim. Bu doğrultuda, imamın yaşadığı dönemi, hayatını, ilmî birikimini, görüşlerini ve diğer imamlarla ihtilaf ettiği noktaları tespit etmek için tümevarımsal ve betimleyici yöntemi, ayrıca delil ve şahitleri ortaya koymak için istidlalci yöntemi benimsedim. Tüm bunların sonucunda, İmam Tâhir'in geniş bir ilme, güçlü bir kavrayışa, fasih bir dile ve etkili bir beyana sahip olduğu; değişken şartlara sahip bir dönemde yaşadığı ve çeşitli mertebelere yükseldiği; kimi zaman isabet ettiği, kimi zaman ise isabetsiz bir görüşe vardığı sonucuna ulaştım. Bununla birlikte, bazı görüşleriyle meşhur olan ve yerleşik kabul edilen görüşlere muhalefet ettiği, ayrıca muteber sayılmayan bazı kanaatleri dile getirdiği anlaşılmıştır. Bu tür görüşlere itibar edilmemesi ve onlara göre hüküm verilmemesi gerektiği kanaatine vardım. Hiç kuşkusuz، İmam'ın görüşlerini ortaya koymak، bunları diğer imamların VII görüşleriyle mukayese etmek، delilleri incelemek ve en güçlü görüşü belirlemek süreçleri çeşitli zorluklarla karşı karşıya kalmıştır. Bu zorlukların başında: İmam'ın genel görüşlerden ayrıldığı noktaları tespit etmek، onun belâgat yüklü ifadelerini anlamak، tefsirinde atıfta bulunduğu diğer eserlerine ulaşmak ve böylece onun görüşünü tam manasıyla kavramak yer almaktadır. Ayrıca، tefsirinde dilbilgisi، belâgat، farklı âlimlerin yorumları ve kendi fıkhî kanaatini harmanlaması، onun fıkhî görüşünü ayırt etmeyi güçleştirmiştir. Ancak azim ve gayret sayesinde bu zorlukların üstesinden gelinmiştir.
  • Master Thesis
    المسائلُ الأصوليَّةُ الّتي ردَّ بها الحنفيَّةُ الحديثَ
    (2022) Keddur, Halef El; Deniz, Mehmet Ata
    Öz: Araştırma, Hanefilerin ahâd hadisi reddetmede dayanak olarak ileri sürdükleri meseleler ile onunla amel etmeme konusunda ihticâc ettikleri illetler hususunda her meseleye terettüp eden bazı örnekler eşliğinde fakihlerin görüşlerini ve delillerini açıklayarak söz konusu gerekçelerin hadise muhalefette ne kadar muteber olduklarını hâvîdir. Araştırma bir mukaddime, giriş, iki temel bölüm ve bir sonuçtan müteşekkildir. Mukaddime: konunun önemi, seçme sebepleri, konu hakkında geçen çalışmalar, araştırmanın zorlukları, yöntemi ve sınırlılıkları. Giriş: âlimlerin sünnetle amele dair istekleri, ahâd haber ve onunla amel etmenin hükmü, ilim mi zan mı ifade ettiği, sünnetin Kur'an'a arzı meselesi ile bu husustaki âlimlerin görüşleri ve İmam Şatibî'ye göre haberin taksimi gibi hususlar. Birinci Bölüm: Usule muhalefet illetiyle Hanefîler'in hadisi reddettikleri meseleler kapsamında Kur'an-ı Kerim'e muhalefet, meşhur sünnete muhalefet, haberin kıyasla tearüzü, nassa ziyade. İkinci Bölüm: Rivayetindeki herhangi bir şüpheden dolayı Hanefîler'in hadisi reddetmelerine sebep olan meseleler kapsamında umûmu'l-belvâ, râvînin kendi rivayetine muhalefeti, sahabenin haberle amel etmeyi terk etmesi ve haberle ilgili ihtilafları, haberin hadlerle ilgili vürudu ve şüphelerden dolayı sakıt olması. Sonuç: En önemli sonuçlar ve tavsiyeler.