Müslümanlar için Evlilik Maneviyatı Ölçeği Türkçe Uyarlaması: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması

Abstract

Çalışmanın amacı, Müslüman bireylerin evlilikteki maneviyat algılarını, dini inançlarının ve pratiklerinin evlilik ilişkilerine olan etkisini anlamak ve ölçmek için uygun bir araç olan Evlilik Maneviyatı Ölçeği’ni Türkçeye uyarlamaktır. Bu bağlamda, ölçeğin uyarlanması, çiftler arasındaki evlilik maneviyatını Türk kültürü ve İslam diniyle uyumlu bir şekilde nicel olarak değerlendirebilecek bir ölçüm aracı sağlayacaktır. Bu çalışmada 4 farklı ve birbirinden bağımsız çalışma grubu bulunmakta ve toplamda 389 evli birey yer almaktadır. Çalışma grupları Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) için 150, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) için 150, ölçek bağıntılı geçerliği incelemek üzere 58 ve test tekrar test geçerlik çalışmaları için 31 Müslüman evli bireyden oluşmaktadır. Çalışmanın verileri, Ekim-Aralık 2024 tarihleri arasında Türkiye'nin çeşitli illerinden çevrimiçi olarak toplanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliliğini test etmek amacıyla AFA ve DFA yapılmış ve uyum indeksleri kabul edilebilir değer aralığında bulunmuştur. Ölçüt geçerliliği için bakılan Ailede Manevi Başa Çıkma Ölçeği ile pozitif yönlü anlamlı ilişki bulunmuştur. Madde ayırt edici geçerliliğini değerlendirmek amacıyla yapılan alt ve üst %27’lik grup karşılaştırması, ölçek maddelerinin ayırt edici geçerliliği sağladığını ortaya koymuştur. Ayrıca test tekrar testten elde edilen puanlar arasında pozitif ve anlamlı korelasyon saptanmıştır. Bu çalışmada gerçekleştirilen analizler sonucunda, Evlilik Maneviyatı Ölçeği Türkçe formunun dilsel eşdeğerliğe sahip olduğu, geçerli ve güvenilir bir ölçüm aracı olarak değerlendirildiği ortaya konulmuştur. Ölçek, yapılan uyarlama çalışmasında iki faktörlü ve 16 maddeden oluşmuştur.