Mardin, Türkiye’de doğal olarak yetişen yenilebilen yabani mantar Morchella conica’nın besinsel kalitesi ve biyoaktif özelliklerinin değerlendirilmesi.

Abstract

Özet: Türkiye zengin ve yenilebilen makrofungus floraya sahiptir. Bu çalışma, Mardinde doğal olarak yetişen Morchella conica’nın kimyasal kompozisyonu, yağ asitleri, aminoasitleri ve biyoaktif özellikleri içeren parametreleri belirlemeyi amaçlamaktadır. Protein, karbonhidrat, yağ, kül, diyet, lif ve enerji içerikleri sırasıyla 20, 64 g/100g.dw, 75.1 g/100g, 3.25/100g, 12.4 g/100g, 30.4g/100 g ve 4257kcal/100g bulunmuştur. Linoleik, oleik ve palmitik asit gibi yağ asitleri oldukça fazlaydı. Temel amino asitler arasında en yüksek valindi ve onu threonin takip etti. β-karoten- linoleic asit metoduyla en yüksek total antioksidan aktivite metanol ekstraktında belirlendi (67.21 mg/ml). En yüksek DPPH radikalini giderme aktivitesi 89.22 mg/ml ile hekzan ekstraktında elde edildi. Diğer taraftan, en yüksek antimikrobiyal aktivite Pseudomonas aeruginosa ATCC 27853’a karşı (10mm) hekzan eksraktında elde edildi. Sitotoksik aktivitenin potansiyelinin konsantrasyon ve ekstraktların solvent tipine bağımlı olduğu bulunmuştur. Etil asetat ekstraktı 550 µg/ml (99.82%) konsantrasyon değerinde (99.82%) PC-3 hücre hattına karşı IC50 264,33 (µg/ml) ile önemli inhibisyon etkisi göstermiştir. Sonuçta, günlük besin olarak kullanılan bu mantar yeni ilaç geliştirmek için ve kanser terapisinde bir çeşit tedavi kaynağı olabilir, ve ayrıca Morchella conica’nın organik ekstartları biyoaktiviteyi teşvik eden maddeler içerebilir.