The Wine Workshops and Production Techniques in the Ancient City of Matiate

Abstract

Şarap hem ritüel hem de tüketim ürünü olarak binlerce yıllık geçmişe sahiptir. Antik literatürde bir ritüel ürünü olarak tanrılara sunu göstergesi olarak kullanıma sahiptir. Ritüel noktasında kullanımının yanı sıra günlük hayatta ise düzenlenen eğlence ve toplantıların başlıca içeceği durumundaydı. Çalışmaya konu olan Matiate, Midyat ilçe sınırları içerisinde konumlanmaktadır. Midyat’ın bulunduğu bölge Klasik Çağ’da Masius, Orta Çağ’da ise Tur Abdin olarak anılmaktadır. Hitit yazılı belgelerinde ise Kaşyari Bölgesi’nin kenti olarak aktarılmaktadır. Kentte şarap üretiminin geçmişi Assur yazılı belgelerine dayanmaktadır. Assur yazılı belgelerinde MÖ 900 yıllarında kentin ele geçirildiği ve vergiye bağlandığı bilinmektedir. Kent sakinlerinin vergilerini büyük oranda üretmiş oldukları şarap ile ödediği kayıtlara geçmektedir. Yapılan çalışmalarda ortaya çıkartılan iki adet işlik ışığında üretim, ihracat ve organizasyonun şeklinin irdelenmesi amaçlanmaktadır. İşliklerden birisi a-1 yapısında, diğeri ise a-10 kompleksi içerisinde konumlanmaktadır. Hem a-1 hem de a-10 yapıları Geç Roma Dönemi’ne tarihlendirilmektedir. Bilindiği üzere şarap üretiminde üç teknik ile üretim gerçekleştirilmekteydi. Bunlar sırasıyla; vida pres, takoz pres ve levye pres tekniği olarak bilinmektedir. Kentte ortaya çıkarılan işlikler değerlendirildiğinde a-1 yapısında takoz pres yöntemiyle üretimin gerçekleştirilmekte olduğu görülmektedir. A-10 kompleksinde ise vida pres yöntemi ile üretim gerçekleştirilmekteydi. Bu çalışma ile Matiate kentinde ortaya çıkarılan işliklerde hangi teknikler kullanılarak üretimin gerçekleştirilmiş olduğu ve üretim fazlası ürünün ithalat organizasyonu incelenmiştir.