Food Phenomenon in Diyarbakır in the Context of Conspicuous Consumption

Abstract

Günümüzde tüketim toplumunda ortaya çıkan tüketim tarzlarından biri olan gösterişçi tüketim, bir tüketicinin sosyal sınıfının tüketim kalıplarından ayrılarak üst sınıfın tüketim kalıplarını taklit etmeye yönelik tüketim faaliyetlerinde bulunmasıdır. Gösterişçi tüketim davranışına sahip tüketiciler çeşitli sembollerin kendilerini daha varlıklı ve daha seçkin gösterecek bir üst sınıfa yaklaşmalarını sağladığına inanmaktadır. Üst sınıftan ve seçkin gösterecek sembollerden biri de yeme içme faaliyetleridir. Yemek bireyin hayatını devam ettirmesi için gerekli olan fiziksel bir ihtiyaçtan öte içerdiği toplumsal ve kültürel anlamlarla tüketicinin kimlik inşa sürecini de belirler. Yemek kendisini tüketeni 'kim' yapar. Bireyin toplumsallaşma sürecinde yemeği onun kimliğini tanımlamasında simgesel anlamlar verir. Yiyecek tercihleriyle, yediği mekânlarıyla beraber birey etrafındakilere kimliğini tanıtır. Lüks bir semtte ve haliyle lüks restoranda yemek ile ayaküstü sokak satıcısında yemek aynı anlamları vermez. Bu çalışmada gösterişçi tüketim ve yemek kavramları ilişkilendirilerek açıklanmaya çalışılmıştır. Araştırma, Diyarbakır ili bazında nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik yaklaşım ve yüz yüze derinlemesine mülakat tekniği ile yürütülmüştür. Bu bağlamda farklı kafe ve restoranlara giden farklı yaş, farklı meslek ve cinsiyetten 30 kişi ile görüşülmüştür. Sonuç olarak bireyin ait olduğu sınıfı ve kimliğini hem yediğin yemek hem de gittiği yemek mekânları görünür hale getirir. Çünkü yemek gösterişçi tüketimin açıkça sergilendiği alanlardan biridir. Bireyler sahip olmak istediği sosyal statüye ve prestije uygun olacak yüksek statü içeren yemeklerin sunulduğu mekânları tercih etmekte; gösterişçi tüketimi yemek üzerinden inşa etmektedir. Anahtar Kelimeler: Gösterişçi tüketim, Yemek, Kimlik, MekânConspicuous consumption, which is one of the consumption styles emerging in today's consumer society, is a consumer's consumption activities aimed at imitating the consumption patterns of the upper class by departing from the consumption patterns of his/her social class. Consumers with ostentatious consumption behavior believe that various symbols enable them to approach an upper class that will make them look wealthier and more distinguished. One of the symbols that make them look upper class and elite is eating and drinking activities. Food is not only a physical necessity to sustain one's life, but also determines the identity construction process of the consumer with the social and cultural meanings it contains. Food makes the consumer 'who' he/she is. In the socialization process of an individual, food gives symbolic meanings in defining his/her identity. With his/her food preferences and the places where he/she eats, the individual introduces his/her identity to those around him/her. Eating at a luxury restaurant in an upscale neighborhood does not have the same meaning as eating at a street vendor. In this study, the concepts of ostentatious consumption and food are tried to be explained by associating them. The research was conducted on the basis of Diyarbakır province with a phenomenological approach and face-to-face in-depth interview technique. In this context, 30 people of different ages, professions and genders who go to different cafes and restaurants were interviewed. As a result, both the food you eat and the food places you visit make the class and identity of the individual visible. Because food is one of the areas where ostentatious consumption is clearly displayed. Individuals prefer the places where high-status dishes that will be suitable for the social status and prestige they want to have are served; they construct ostentatious consumption through food. Keywords: Conspicuous consumption, Food, Identity, Space