Yüksek Lisans Tezleri - Karma

Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.12514/57

Browse

Recent Submissions

Now showing 1 - 20 of 885
  • Master Thesis
    ERK GÖZÜNDEN KADIN İMGESİ
    (2019) AYTAŞ, PELDA
    Bu çalışmada, sosyal değerleri barındıran cinsiyet olgusu, içinde çok fazla özellik bulundurabilen bir kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. Sosyal bir varlık olarak kadın ve erkeğin varoluşundan itibaren, toplum tarafından her biri için belli roller, durumlar ve davranışlar yüklenmiştir. Toplumda birçok açıdan kadın ve erkeğin farklılaştığı durumlar birbirinden ayrılarak ifade edilmiştir. Kadınlar ve erkeklerin hangi davranışları göstermeleri gerektiğini ve onlardan beklenen farklı görevlerin gerçekleştirilme durumlarını cinsiyet rolleri ortaya koyar. Gelişmiş toplumlarda, çoğu kadına üstlenen rol, hizmet işlerinde çalışmak veya ev işlerini yapmaktır. Başka bir ifadeyle kadın işlerini yapmadır. Erkekler ise yaşamlarını kariyerle geçirmektedirler. Burada kadınlar ile erkekler arasındaki davranış, durum ve rolleri ifade ettikten sonra toplumsal bağlamda cinsiyet kavramı "kadın" bedeninin karşı tarafın zihninde yarattığı ön kabullerdir. Beden konusu, toplumsal cinsiyet kavramının en fazla tartıştığı konudur. Seyirlik bir obje olarak kadın bedeninin tabulaştırılması, bununla birlikte farklı ihtiyaçlar ve bedensel farklılıklar nedeniyle cinsel kimliklerin farklılığıdır. Beden kavramı hem özgür kılınması gereken bir konu hem irdelenen hem de bu farklı durumların meşruluğu yanında, mahremiyetinin korunması adına örtük bir konu olarak karşımıza çıkmaktadır. Günümüzde yaygın bir ifade aracı olarak karşımıza çıkan beden konusu farklı bakış açılarıyla ele alınmaktadır. IV Sanat ile uğraşanların çoğu çalışmalarını beden üzerinden özellikle kadın imgesi ve bedeni üzerinden belirlemektedir. Kadın imgesinin izleyici ile olan ilişkisi erkek bakışıyla direkt olarak ilişkilidir. İktidarın temsilcisi olan erkeğin gözünden kadın imgesi üzerine bakış, sanat tarihinde üretilen birçok eserde olduğu gibi seyirlik bir haldedir. Kadın, tarihin hemen hemen her evresinde şairlere, edebiyatçılara, heykeltıraşlara, ressamlara ve sanatın tüm dalında uğraş veren sanatçılara ilham kaynağı olmuştur. Kadın imgesi hemen hemen her görsel olanda karşımıza çıkmaktadır. İzleyici ile olan ilişkiler dizininin biçimlerinden doğan kadın imgesi, sanatçıların anlatımlarında bedeni üzerinden değerlendirilmiştir. İnsan bedeninin gerçeklik alanını ortaya çıkaran fotoğraflar, bedende anımsanan temel gerçekliğimiz olarak karşımıza çıkar.
  • Master Thesis
    Dionysios Bar Salīḇī'nin Orûᶜûto Luqbal Tayoye Adlı Eserinin 20-30 Arası Bölümleri: Çeviri, Tahlil, Tenkid
    (2025) Baydemir, Murat; Toprak, Mehmet Sait
    Bu çalışma, Süryani Ortodoks geleneğinin önde gelen ilahiyatçılarından Dionysios Bar Ṣalībī'nin Orûʿûṯo Luqbal Ṭayoye adlı reddiye türü eserinin 20 ila 30 arası bölümleri ve ferağ kaydını konu almaktadır. Çalışmanın temel amacı; bu önemli metnin Türkçe'ye kazandırılması ve tarihsel-teolojik açıdan incelenmesidir. Eser, Hristiyan-Müslüman ilişkilerinin Orta Çağ'da nasıl bir tartışma zemininde yürüdüğünü anlamak açısından kritik bir kaynak niteliği taşımaktadır. Tezin giriş kısmında, çalışmanın amacı ve önemi ortaya konmuş, Süryani reddiye edebiyatı içindeki yeri açıklanmıştır. Ardından Dionysios Bar Ṣalībī'nin hayatı ve eserleri tanıtılmış, yaşadığı dönemin siyasi, sosyal ve dini bağlamı değerlendirilmiştir. Bar Ṣalībī'nin reddiye yazma motivasyonu, Hristiyan inancının yanlış anlaşılmalarını düzeltmek ve kendi teolojik pozisyonunu savunmak şeklinde olduğu söylenebilir. Çalışmada kullanılan yöntem, karşılaştırmalı dinler araştırması kritiği ve metin çözümleme yöntemleridir. Çalışmada Süryanice orijinal metnin çevirisi yapılmış, metin Kur'an, İncil ve dönemin diğer teolojik metinleriyle karşılaştırılarak analiz edilmiştir. Üzerinde çalıştığımız 20–30. bölümlerinde; Hristiyanlığın temel dogmaları olan Teslis, İsa'nın tanrısallığı, kutsal kitapların güvenilirliği gibi konuların savunusu ve Kur'an'daki bazı ayetlerin eleştirisi öne çıkmıştır. Ayrıca cennet tasvirleri, kadınlarla ilgili hükümler, peygamberin çok eşliliği ve bazı İslam tarihi rivayetler hakkında getirilen eleştiriler incelenmiştir. Elde edilen bulgular, Bar Ṣalībī'nin İslam'a dair oldukça ayrıntılı bilgi sahibi olduğunu, savunma üslubunun güçlü bir polemik karakteri taşıdığını ortaya koymuştur. Bu durum, Orta Çağ Hristiyanlarının teolojik tartışmalarda hem kendi inançlarını koruma hem de karşı inançları eleştirme eğilimini yansıtmaktadır. Bununla beraber, Kur'an, Eski Ahit ve Yeni Ahit'teki kimi hususları çarpıtarak kendi lehine bağlamsız bazı yorumlara da başvurduğu görülmektedir. Sonuç olarak, bu tez Süryani literatüründen önemli bir eseri Türkçe'ye kazandırmıştır. Çalışma, Kur'an araştırmaları, tarih, teoloji ve dinler arası ilişkiler konularında önemli bir boşluğu doldurmakta ve gelecekte yapılacak karşılaştırmalı araştırmalar için bir temel oluşturmaktadır. Anahtar Kelimeler: Bar Ṣalībī, Kur'an, İslam'a Reddiye, İsa, İslam, Hristiyanlık.
  • Master Thesis
    Kürtlerin modern eğitim çabaları bağlamında Dicle Fırat Koleji örneği
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2022) Begün, Felat; Beltekin, Nurettin
    Kürtlerin 1800'lü yılların sonundan itibaren başlayan modern eğitim inşa çabaları bugüne değin önemli bir birikim oluşturmuştur. Buna karşın söz konusu birikim yeterince araştırma konusu yapılmamıştır. Bu çalışma, Kürtlerin modern eğitim çabaları bağlamında Dicle Fırat Koleji deneyimini çözümlemeyi amaçlamıştır. Çalışmanın yönteminde, Kürtler ve eğitim bağlamında Kürtlerin, dil, edebiyat, eğitim ve kültürlerini, sosyo-politik ve sosyo-linguistik açıdan inceleme imkânı veren monografi yöntemi kullanılmıştır. Bu kapsamda Kolejde çalışanlardan bir çalışma grubu belirlenmiştir. Çalışma grubu Kolejin sahibi ve kurucusu, yöneticisi, öğretmenleri ve velilerinden oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış bir görüşme formu hazırlanmıştır. Görüşmelerde de yarı yapılandırılmış görüşme formu ile mülakat yapılmıştır. Elde dilen veriler içerik analiz ile çözümlenmiş ve tematik olarak düzenlenmiştir. Literatür taraması bağlamında elde edilen bütün veriler ile çalışma grubu ile yapılan görüşmeler incelendiğinde çalışmaya konu olan Kolejin, Kürt modern eğitim çabaları arasında bir yönüyle ilk örnek olması diğer yönüyle de son örneklerinden biri olduğu ortaya çıkmıştır. Bu anlamda Kolejin hem kuruluş felsefesi hem de işlevselliği bakımından Kürt modern eğitim çabasının deneyimi olacak bir öneme sahip olduğu görülmüş ve özellikle sosyo-linguistik açıdan eğitim mücadelesi ile Kürtlerin kendi dillerini ve kültürlerini koruyarak yaşatmak istediği sonucu ortaya çıkmıştır.
  • Master Thesis
    Geç Neolitik'ten Demir Çağı'na kadar Güneydoğu Anadolu Bölgesinde hayvan gübresi kullanımı: Etnoarkeolojik bir değerlendirme
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2023) Gökçen, Meral; Sıddık, Abu Bakar
    Tez çalışması, Geç Neolitik Dönem'den Demir Çağı'na kadar Güneydoğu Anadolu'da yaşamış arkeolojik topluluklarda hayvan gübresi kullanımına ilişkin etnoarkeolojik bir araştırmayı kapsamaktadır. Tamamen doğal kaynaklarla yaşayan bu arkeolojik topluluklarda, özellikle kerpiç inşaatlarda yapıştırıcı madde olarak, yemek pişirmek için yakıt ve şiddetli soğuk mevsimlerde ısınma kaynağı olarak hayvan gübresinin kullanımı doğal bir olasılıktır. Belirtilen bu ihtiyaçlara ek olarak, bölgedeki günümüz yerel topluluklar hayvan gübresini hastalıkların tedavisinde, ek gelir elde etme, tarım arazilerinde verimliliği sağlama, avcılık faaliyetlerinde tuzak kurma gibi çeşitli amaçlarla kullanmaktadır. Çalışmada öncelikle mevcut arkeolojik kaynaklar kullanılarak bölgedeki arkeolojik topluluklarda hayvan gübresinin kullanımına ilişkin ipuçları araştırılmıştır. Etnografik saha araştırması yöntemi kullanılarak, günümüzde Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde yaşayan geleneksel topluluklarda hayvan gübresi kullanımı esas alınarak, Geç Neolitik'ten Demir Çağı'na kadar yaşamış arkeolojik toplulukların gübre kullanım tercihlerine de ışık tutmuştur.
  • Master Thesis
    Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlığı yeterlikleri ile sınıfyönetimi yeterlikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2021) Bülbül, Neşe Tuzcuoğlu; Çakmak, Mürşet
    Bu çalışma, öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlığı yeterlikleri ile sınıf yönetimi yeterlikleri arasındaki ilişkiyi incelemek amacı ile yapılmıştır. 2020-2021 eğitim-öğretim yılında yapılan bu çalışmada nicel araştırmaya dayalı olarak tarama modeli kullanılmıştır. Çalışmaya basit seçkisiz örnekleme yöntemi ile Mardin ili sınırları içerisinde görev yapan öğretmenler (N= 151) katılmıştır. Çalışmada veri toplama aracı olarak iki ölçek (Öğretim programı okuryazarlık ölçeği ve Sınıf yönetimi yeterlikleri ölçeği) kullanılmıştır. Çalışmada elde edilen veriler SPSS 22.0 ile analiz edilmiştir. Verilerin analizinde betimsel ve kestirimsel istatistik teknikleri kullanılmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık programın tüm boyutlarında cinsiyet, eğitim durumu, mezuniyet alanı, en fazla çalışılan bölge değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Mesleki kıdem ile programın yapısal özellikleri alt boyutunda ise kıdem yılı 21 yıl ve üstü olan öğretmenler aleyhine anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Öğretmnelerin programın temelleri alt boyutunda "oldukça yeterliyim" programın öğeleri alt boyutunda "çok yeterliyim" programın yapısal özellikleri boyutunda ise "oldukça yeterliyim" düzeyinde olduklarını tespit edilmiştir. Öğretmenlerin sınıf yönetimi yeterlikleri ölçeğin tüm boyutları ile cinsiyet, eğitim durumu, meslekı kıdemi ve en fazla çalışılan bölge değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık saptanmamıştır. Öğretmenlerin mezuniyet alanı ile davranış yönetimi alt boyutunda ise anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Öğretmenler kendilerini sınıf yönetiminin davranış yönetimi boyutunda "yeterliyim", fiziksel düzen yönetimi boyutunda "oldukça yeterliyim" ve öğretim yönetimi, zaman yönetimi ve ilişki yönetimi boyutlarında da "çok yeterliyim" düzeyinde olduklarını belirtmişlerdir. Öğretmenlerin öğretim programı okuryazarlık yeterlikleri ile sınıf yönetimi yeterlikleri arasında orta düzeyde, pozitif yönde ve anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Çalışma sonunda bazı önerilerde bulunulmuştur.
  • Master Thesis
    İngilizce kavram öğretimi sürecinde bulmaca tekniği kullanımının öğrencilerin akademik başarısına, kalıcılığa etkisi ve öğrencilerin tekniğe ilişkin görüşleri
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2022) Yücel, Aysel; Çakmak, Mürşet
    Bu çalışmanın temel amacı İngilizce kavram öğretimi sürecinde bulmaca kullanımının öğrencilerin akademik başarısına ve kalıcılığa etkisini tespit etmek ile öğrencilerin bulmaca tekniği ile kavram öğrenmeye yönelik görüşlerini tespit etmektir. Çalışma Diyarbakır ilinde bir Anadolu Lisesinde 2021-2022 eğitim öğretim yılı 2. Döneminde 11. Sınıf öğrencileri ile yapılmış, deney grubunda 23, kontrol grubunda 22 olmak üzere toplam 45 öğrenci çalışmaya katılmıştır. Çalışmada kullanılmak üzere araştırmacı tarafından başarı testi geliştirilmiştir. Çalışma süresince deney grubuna bulmaca tekniği ile kavram öğretimi uygulanmış, kontrol grubuna öğretim programında önerilen etkinliklerle kavram öğretimi yapılmıştır. Geliştirilen başarı testi iki gruba da ön test, son test ve kalıcılık testi olarak uygulanmış, test sonuçları istatistik programları ile analiz edilmiştir. Çalışmanın sonucunda kavram öğretimi sürecinde bulmaca tekniği kullanımı ile ders gören deney grubunun son test ve kalıcılık puanlarının geleneksel yöntem kullanılan kontrol grubundan daha iyi olduğu, deney ve kontrol grubu puanları ile deney grubu ön test- son test ve son test-kalıcılık testleri puanları arasında istatistiki olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Deney grubu öğrencilerine uygulanan görüşme formu ile alınan görüşlere göre öğrencilerin çoğu bulmaca tekniği ile kavram öğretimi uygulamasını sevmiş, bulmaca etkinlikleri sayesinde kavramların zihinlerinde daha kalıcı olduğunu ve bulmaca etkinliklerinin verimli ve eğlenceli olduğunu düşündüklerini ifade etmişlerdir. Deney grubu öğrencilerinin çoğu bulmaca etkinliklerinin İngilizce derslerinde devam etmesini istediklerini, bazıları ise farklı derslerde de uygulanması gerektiğini belirtmişlerdir.
  • Master Thesis
    Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenlerinin İlk Yardıma İlişkin Öz Yeterlilik Düzeylerinin İncelenmesi (Mardin İli Örneği)
    (2024) Baltacı, Ramazan; Ökmen, Mehmet Şerif
    Bu tez Mardin ilinde görev yapan beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin ilk yardıma ilişkin öz yeterlilik düzeylerini belirlemek ve farklı değişkenler ile incelemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya Mardin ilinde aktif olarak görev yapan 125'i kadın 228'i erkek olmak üzere toplam 353 beden eğitimi ve spor öğretmeni katılmıştır. Katılımcıların verilerini elde etmek için araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu ve sağlık bakanlığından onaylanan ve Aydınlık tarafından (2019)'da kullanılan ilk yardım ile ilgili bilgi düzeyini ortaya koyan toplam 40 soru yer aldığı test formu kullanılmıştır. Verilerin analizinde SPSS paket programı kullanılmıştır. Verilerin analiz edilmesinde ikili değişkenler için Mann-Whitney U testi, ikiden fazla değişkenler için Kruskal-Wallis H testi kullanılmıştır. Elde edilen farkın kaynağını belirlemek için post hoc testlerden Tamhane's T2 testi kullanılmıştır. Yapılan araştırmada öğretmenlerin cinsiyet, ilkyardım bilgi donanımı kendini yeterli bulma, okulda sağlık çalışanı olma, ilkyardımla ilgili eğitim alma durumu, okulda ilk yardım gerektiren durumlarla sık karşılaşma ve okulda ilkyardım dolabı bulunma değişkenine göre anlamlı bir farklılık olmadığı görülmüştür (p>0.05). Ancak öğretmenlerin bilgi puanları yaş, eğitim durumu, öğretmenlik mesleğinde çalışma süresi, görev yapılan okul değişkenine ve okulda daha önce ölümcül olabilecek bir kazayla karşılaşma değişkenine göre anlamlı farklılık olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Elde edilen sonuçlara göre katılımcıların yalnızca %6,8'inin 80 puanlık değerlendirme notunu geçtiği görülmektedir. Sonuç olarak, Mardin ilinde görev yapan beden eğitimi ve spor öğretmenlerinin ilk yardıma ilişkin öz yeterlilik düzeylerinin düşük olduğu, yaş, meslekte çalışma süresi, eğitim seviyesi değişkenlerinin artmasına paralel olarak öz yeterlilik seviyesinin artığı, bununla beraber öğretmenlerin çalıştığı okul türü ve okulda daha önce ölümcül olabilecek bir kazayla karşılaşma değişkeninde ilk yardıma ilişkin öz yeterlilik düzeylerinin etkilediği söylenebilir. Anahtar Kelimeler:Beden Eğitimi ve Spor Öğretmeni, İlk Yardım, Mardin.
  • Master Thesis
    Gazâlî'de kişisel özdeşlik
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2022) Demirel, Yunus; Bozkurt, Ömer
    Bu çalışmada, Gazâlî'nin ölüm ve ölüm sonrası hayat ile ilgili ortaya koyduğu görüşler kişisel özdeşlik ile ilişkilendirilerek din felsefesi açısından ortaya konmaya çalışılmıştır. Gazâlî'nin görüşleri ortaya konmadan önce ikinci bölüme alt yapı olması mahiyetinde, din felsefesinde kişisel özdeşlik başlığı altında kişisel özdeşlik kavramı ve mahiyeti, ölüm sonrasında kişisel özdeşlik, kişisel özdeşlikteki beden problemi ve ölüm sonrasında kişinin karşılaşacağı ödül ve cezanın şahsiliği üzerinde durulmuş ve genel problemler aktarılmaya çalışılmıştır. Gazâlî, ölüm ve ölüm sonrası hayat ile ilgili detaylı çalışmalar yapmış ve bu konuda filozofların ortaya koyduğu görüşleri çürütmek için çeşitli delillerle görüşlerini savunmuştur. Gazâlî'nin ölüm, ruh, ruh ve beden ilişkisi, haşr, yeniden dirilme ve ahirette yaşanacak olan ödül ve cezayla ilgili görüşleri din felsefesindeki kişisel özdeşlik tartışmalarıyla ilişkilendirilerek ortaya konmaya çalışılmıştır. Aynı zamanda Gazâlî'nin görüşleri verilirken modern din felsefecilerin görüşlerine de değinilmiş, ayrıştıkları veya benzeştikleri noktalar da belirtilmiştir.
  • Master Thesis
    Aktif Spor Yapan ve Yapmayan Lise Öğrencilerinin Saldırganlık Düzeylerinin İncelenmesi
    (2025) Erkan, Mehmet; Türkmen, Mustafa
    Bu araştırmanın amacı, Mardin Kızıltepe Spor Lisesi'nde aktif spor yapan öğrenciler ile Mardin Kızıltepe Mimar Sinan Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi'nde aktif spor yapmayan öğrencilerinin saldırganlık düzeylerini çeşitli demografik değişkenler açısından incelenmiştir. Araştırmanın örneklemini, her iki okuldan basit rastgele yöntemle seçilen toplam 500 öğrenci (250 spor yapan öğrenci ve 250 spor yapmayan öğrenci) oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından oluşturulan 6 sorudan oluşan demografik bilgiler formu, Demirtaş Madran (2012) tarafından Türkçeye uyarlanan Buss-Perry saldırganlık ölçeği ile toplanmış, Toplanan veriler SPSS paket programı ile analiz edilmiştir. Analizler için tek yönlü varyans analizi kullanılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, spor yapma durumunun fiziksel saldırganlık, öfke, düşmanlık ve sözel saldırganlık alt boyutlarında anlamlı bir farklılık oluşturmadığı görülmüştür. Cinsiyet ve branş durumu değişkenlerinin saldırganlık düzeyleri üzerinde anlamlı etkisi bulunmamıştır. Spor yapan öğrencilerde lisans değişkenine göre sözel saldırganlık alt boyutunda ve spor yılı değişkenine göre öfke alt boyutunda, spor yapmayan öğrencilerde ise yaş değişkenine göre sözel saldırganlık alt boyutunda, sınıf düzeyi değişkenine göre öfke alt boyutunda ve spor yılı değişkenine göre fiziksel saldırganlık alt boyutunda anlamlı fark tespit edilmiştir. Sonuç olarak, saldırganlık düzeylerinin yalnızca spor yapma durumuna bağlı olmadığı; sporun süresi, türü, öğrencinin sosyal çevresi ve okul iklimi gibi çok boyutlu faktörlerden etkilendiği ortaya konulmuştur. Araştırma, literatürdeki benzer çalışmalarla büyük ölçüde örtüşmekte ancak yaş, spor yılı, sınıf düzeyi ve lisans değişkenlerinin bulgularıyla özgün katkı sağlamaktadır.
  • Master Thesis
    Li gor pîvanên edebîyata zarokan nirxandina çîrokên zarokan yên kurmancîya bakur
    (2024) Meral, Aydın; Subaşı, Kenan
    Çocuk edebîyatı, çocuğun ve çocukluğun istenilen bir nitelikte geçmesi için yaşamın ilk yıllarından itibaren önemli bir yerdedir. Çocuk edebîyatının nitelikli olması için de başat norm çocuğun tanınması ve buna göre metinlerin üretilmesidir. Metin üretiminden önce yazar; çocuk ve çocukluğu tanımalı, bilmeli ve onların ihtîyaçlarını saptamalıdır. Bu saptamadan sonra çocuk kitabı ve diğer çocuk edebîyatı ürünleri, çocuk gerçekliği ve çocuğa görelik ilkeleri esas alınarak oluşturmalıdır. Olay örgüsü, karakterler, anlatıcı türü gibi metin içi unsurlar bu iki ilke çerçevesinde şekillenmelidir. Bu çalışmada, ilkin araştırma inceleme yapılmıştır. Bu yolla, çocuk edebîyatı ilkeleri ve ürün değerlendirme ölçütleri saptanmaya çalışılmıştır. İçerikte kullanılan dil, karakterlerin nasıl olması gerektiği, olay örgüsünün içeriği ve yönü, metinde oluşturulmak istenen psikolojik atmosfer ve anlatıcının nasıl olması gerektiği gibi özellikler tespit edilmek istenmiştir. Elde edilen nitel ve nicel veriler, sınıflandırılmıştır. Tezin araştırma sahasını oluşturan bu sınıflama çocuk edebîyatı ürünleri incelendiğinde birer ölçüt olarak kullanılmıştır. Kürtçe (Kurmancî Lehçesinde) çocuk kitaplarının çözümlenmesi için oluşturulan örneklemde Nejla Öztürk'ün 16, Mûrad Dildar'ın 8, Çetoyê Zêdo'nun 4 ve Berfîn Ayşe Öğüt'ün 4 öyküsü incelenerek toplam 32 öykü ele alınmıştır. Bu öykülerin evreni yansıtabilmesine dikkat edilmiştir. Seçilen öyküler, alan taramasında elde edilen nicel ve nitel ölçütlere göre çözümlenmiştir. Bu çözümlemeler, çeşitli alt başlıklar altında sınıflanmıştır. Elde edilen öneriler, sonuç kısmında maddeler halinde yazılmıştır. Anahtar Kelimeler: Çocuk edebiyatı, Çocuk gerçekliği, Çocuğa görelik, Çocuk edebiyatı ilkeleri, Kuzey Kürtçesi öyküleri.
  • Master Thesis
    Moderniteye karşı soyut sanatta tinsellik
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2021) Karamanoğulları, Mehmet Arif; Sarıalioğlu, Rahman Işık
    Kapitalizm, 19. yüzyılda endüstrinin gelişimiyle birlikte olgunlaşarak; makineleşmeyi, yeni kent yaşamını ve yeni toplumsal sınıfları doğurmuştur. Bu durum yavaş yavaş insanların davranışlarını, duygu ve düşüncelerini değiştirmiş, onları kültür krizinin içinde yabancılaşmış ve yalnızlaşmış bireyler haline getirmiştir. Sanatçılar da bu olumsuzluklara kayıtsız kalamamıştır elbette. Bütün bu olumsuzluklara karşı bazı sanatçılar, kendi iç dünyalarına kapanarak bir çıkış yolu aramışlardır. Bu çalışmada; yaklaşık bir buçuk asırlık bir süreçte oluşan, akılcı, bilimsel ve kentsel bir kültür olan modernite sürecine, dönemin sanatçılarının neden karşı çıktıklarının ve bunun neticesinde özü gereği tinsel olan soyut sanata neden yöneldiklerinin açıklanması amaçlanmıştır. Çalışma süresince; tez, kitap, dergi, makale, film vb. yerli ve yabancı kaynaklardan yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular ışığında, dönemin sanatçıları ve sanat eserleri, tez konusu bağlamında yorumlanarak, konuyla ilgili üretilen eserler ile desteklenmiştir. Sonuç olarak; modernitenin maddeci kültürü karşısında kendini çaresiz hisseden sanatçı, iç debisiyle tinsel yeni değişimler ve estetik formlar meydana getirme ihtiyacı duymuştur. Bu değişimler zamanla, anti-natüralist, içe dönük yaşantıyı doğrudan dışa aktaran bir resim anlayışı olan Soyut sanatı doğurmuştur. Bu noktada Soyut sanat, yeni bakış açısı ile geleneksel olandan uzaklaşan, bir anlamda sanatı iç gerçekliğin bütünsel doğasına dönüştüren önemli bir harekettir.
  • Master Thesis
    Nev'îzâde Atâyî Dîvânı'nda sosyal unsurlar
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2021) Kassap, Fahrettin; Yakut, Emrullah
    Nev'îzâde Atâyî'nin eserleri üzerine bu zamana kadar birçok ilmî çalışma yapılmış olmasına rağmen divanında yer alan sosyal hayat unsurları hakkında müstakil bir çalışma yapılmamıştır. Bu eksiklikten yola çıkılarak Nev'îzâde Atâyî Dîvânı'nda yer alan şiirlerde sosyal hayat unsurları tespit edilmeye çalışılmıştır. Bu çalışmada kapsam itibariyle Nev'îzâde Atâyî Dîvânı'nda yer alan tüm şiirleri kapsamaktadır. Çalışmamızda, Saadet Karaköse'nin hazırlamış olduğu "Nev'îzâde Atâyî Dîvânı" neşri esas alınmış, divanda yer alan şiirler ışığında dönemin sosyal hayatına dair önemli izler ortaya çıkarılmaya çalışılmıştır. Çalışmamız sosyal hayatı yansıtan kavramların açıklaması ve bu kavramların geçtiği beyitlerin verilmesinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde şerh, tahlil ve sosyal hayat unsurlarıyla ilgili çalışmalara kısa bir bakış yer alırken, birinci bölümde Nev'îzâde Atâyî'nın hayatı ve eserleri hakkında bilgiler verilmiş, ikinci bölümde ise sosyal hayatın safhalarını oluşturan alt bölümler yer almıştır. Sonuç kısmında ise divan incelemesi ışığında genel bir değerlendirme yapılmıştır.
  • Master Thesis
    İbnü'l-Cevzî'nin Zâdü'l-Mesîr adlı Tefsirinde Esmâ-i Hüsnâ'ya dair yorumların Münâsebâtü'l-Kur'ân açısından incelenmesi
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2020) Üzümcü, Hüseyin; Akbaş, Ahmet
    İbnü'l-Cevzî, siyasi ve kültürel karışıklıkların had safhada olduğu bir dönemde yaşamış, devrin en önemli ilim merkezlerinden biri olan Bağdat'ta ömrünün büyük kısmını geçirmiş, çok sayıda eser vermiş, vaiz ve müfessir kimliğiyle bilinen bir ilim ve fikir adamıdır. Zâdü'l-Mesîr adlı tefsir kitabı onun önemli eserleri arasında yer almaktadır. Rivayet tefsirleri arasında yer almakla birlikte, dirayet tefsiri açısından de zengin bir malzemeye sahiptir. Bu yönüyle bakıldığında Zadü'l-Mesîr, âyet ve sûreler arasındaki münâsebet konusunu inceleyen Münâsebâtü'l-Kur'ân ilmi için önemli bir kaynak olma özelliği taşımaktadır. Öbür taraftan Allah'ın en güzel isimleri anlamına gelen esmâ-i hüsnâ, Kur'ân'da âyet ve sûreler arasındaki münâsebetin ortaya çıkması adına anahtar bir role sahiptir. Zâdü'l-Mesîr tefsirinde esmâ-i hüsnâ'nın âyet ve sûreler arasındaki münâsebet açısından incelenmesi, tefsir literatürümüzün daha iyi tanınmasına katkı sağlayacaktır. İbnü'l-Cevzî'nin Zâdü'l-Mesîr adlı tefsir kitabında esmâ-i hüsnâ'ya dair yorumların Münâsebâtü'l-Kur'ân açısından incelendiği bu çalışmanın giriş kısmında, bu araştırmayla ilgili genel bilgiler verilmekte; birinci bölümde İbnü'l-Cevzî ve Zâdü'l-Mesîr tefsiri ele alınmaktadır. İkinci bölümde Münâsebâtü'l-Kur'ân ilmi ve esmâ-i hüsnâ'nın mahiyetine, üçüncü bölümde ise Zâdü'l-Mesîr tefsirinde esmâ-i hüsnâ'nın Münâsebâtü'l-Kur'ân açısından incelenmesine yer verilmektedir.
  • Master Thesis
    Çağdaş sanatta geleneksel/ yerel imgelerin radikal kullanımı
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2018) Atlı, Şilan; Özcan, Şefik
    Bu tez/sanat eseri raporunda, Çağdaş Sanatta modern imgeler ile geleneksel/ yerel imgelerin ironi mesafesinde birlikte kullanımı, dünyadan ve Türkiye'den belirli çağdaş sanat örnekleri ele alınarak incelenmeye çalışılmıştır. Bunun yanında kendi çalışmalarımın ana ekseni bu ilişkinin sorunsallaştırılması üzerinden ortaya konulmuştur. Günümüz dünyasında çağdaş sanat, belirli üretim stratejileri üzerinden kurgulanır. Yapıtların alımlanması da bu stratejilerin dayandığı parametrelerin anlaşılmasıyla mümkündür. Bu noktada yapıtların yardımına koşan bir metinselcilikten söz edilebilir. Nedir bu parametreler? Öncellikle yerellik ve yerelliğin dayandığı kültürel kodların sahneleştirilmesi, etnik/kültürel/cinsel kimlik haklarının tanınması yönündeki mücadeleler, ekolojinin sorunsallaştırılması vs, ana-akım merkezi politik ve sanatsal hegemonyaya dönük eleştirel yaklaşımların ifade edilmesinden söz edilebilir. Bunun yanında, ironiyi bir üretim biçimini olarak kullanarak Modern-Kapitalist uygarlık imgeleriyle yerel kültürel kodların iç içe kullanılarak yeni anlatım yapıları oluşturmak bu stratejilerin en bilindik ve belirgin olanlarını oluşturur. Bu imgelerin nasıl kullanıldığını ve sözü edilen bağlamlarda nasıl yeniden kurgulandığını anlamak, Modern Sanat ile Çağdaş Sanat arasına bir çizgi çekmeyi gerekli kılmıştır. Bu nedenle, sanattan önce gelen 'çağdaş' kavramının neyi/neleri imlediği meselesi, bu raporun kapsamına alınan önemli bir girizgâhı oluşturmaktadır. Giorgio Agamben'in 'Çağdaş nedir?' makalesi bu noktada önemli bir başvuru kaynağı olarak ele alınmıştır. Bunun yanında, Cuauhtemoc Medina'nın 'Çağdaş sanat: 11 Tez' makalesi, Boris Groys'un esinleyici kitabı 'Sanatın Gücü', bu rapor kapsamında önemli bulduğum referans noktalarını zenginleştirmemi sağlamışlardır. Rapor, bunların dışında, imge-ideoloji, göstergebilim, hafıza-hatırlama ve Kültür Endüstrisi ekseninde incelenen literatür tarama ve belirli kuramsal söylem ve yaklaşımlarla çözümlenmeye çalışılmıştır. Bu tez/sanat eseri raporu, kültür endüstrisi içinde, modern, çağdaş kavramlarının, yerel/ kültürel imge/değerlerle birlikte ele alındığında ortaya çıkan teorik tartışma ve sanatsal üretimlerin Kültüralizm'le ilişkisini yeniden tartışma imkânını ortaya koymaya çalışıyor.
  • Master Thesis
    Üniversitelerde İç Kontrol Sisteminin ve Bileşenlerin Gelişim Sürecinin Değerlendirmesi: Mardin Artuklu Üniversitesi Örneği
    (2024) Öztürk, Mehmet; İnan, Cemil
    İç kontrol; süreç ve akışları içerisine konulan, bireylerden etkilenen, üniversitelerin hedeflerine ulaşmak için kullandıkları aynı zamanda belli ölçüde güvenirliliğinin sağlanması için bir araçtır. Bir üniversitenin güvenirliliğinde, kurumsallaşmasında, eğitim ve öğretimde, kural ve mevzuata uygunluğunda, birimlerin verimliliği ve etkinliği iç kontrol sisteminin varlığı ya da işlerliği yardımcı olmaktadır. Bu araştırma devlet üniversitelerinden biri olan Mardin Artuklu Üniversitesinin İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığının İMİD'de iç kontrol varlığnın araştırılması amacı ile yapılmaktadır. Kuramsal çerçevede iç kontrol sisteminin örgütler için önemine ağırlık verilmiş, buna ek olarak güvenilir ve aktif bir iç kontrol mekanizmasının bir İMİD'de nasıl kurulacağı ve geliştirileceği tanıtıldıktan sonra araştırmanın problemi ve alt problemleri belirlenmiştir. ''Nitel Araştırma Yöntemlerinden'' kaynak tarama yöntemi (Mardin Artuklu Üniversitesinin de aralarında bulunan 129 devlet üniversitelerin wep sayfaları incelenerek) veri toplamak amacı ile kullanılmıştır. Bulgular; toplanan betimsel veriler tablolara işlenerek oluşturuldu. Yapılan değerlendirmelerden; Mardin Artuklu Üniversitesinin İMİD'de iç kontrol sitemin kurulu olup olmadığı, genel toplamına bakıldığında 129 adet üniversitenin 66 altında iç kontrol sistemini kurulduğu. İMİD'de bağlı personelin, hizmet alanını incelendiğinde; çoğu personelin bu birimde risk var diye çalışmak istemediği. İMİD'in muhsebe alanıyla ilgili calısmaları irdelendiğinde; İMİD'in eliyle yürütülen çoğu işlemlerin uzman kişiler tarafından yapılmadığı tespit edilmiştir. İMİD'lerin iç kontrol siteminin kurulmasında önemli bir yeri olan iç denetim bulgusundan; yeni kurulan Mardin Artuklu Üniversitesinin iç denetçisi olamdığıdan iç denetimin yapılamadığı. İç kontrol sistemlerinin neleri yapamadığı konusunda ise; kurumlar ve işletmeler belirlediği hedeflere ulaşmak için her türlü özveri ve gayreti sarf ettiği ama iç kontrol sisteminin mevzuata bağlı olması sebebiyle hedeflere ulaşılamdığı, tespit edilmiştir. Sonuç olarak yeni kurulan ve aralarında Mardin artuklu Üniversitesininde aldığı çoğunda bu sitemin oturmadığı söylenebilir. Anahtar Kelimeler: İç Kontrol, İç Denetçi, Devlet Üniversitesi, İdari ve Mali İşler Daire Başkanlığı
  • Master Thesis
    Çokuluslu işletmelerin doğrudan yabancı yatırım yaparken tercih etme nedenleri: Katar örneği
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2022) Kasım, Nebil; Polat, Erhan
    Küresel olarak önemli bir iktisadi güce sahip Katar, bu güçlü ekonomisi temel olarak petrol ve doğal gaz kaynaklarına dayanmaktadır. Hükümet, 2008 yılında Katar'ın "2030 Ulusal Vizyonuna" göre iki kalkınma stratejisi uygulamıştır. Bu stratejiler doğrultusunda ekonomiyi çeşitlendirerek ve özel sektör önünde teşvikler yaratarak üretime dayalı genişletmeye başvurmuştur. Doğal gaz ve petrole bağımlılığın azaltması planlamakta olup, petrol dışı yabancı yatırımları ülkeye çekmeye çalışmaktadır. Katar'da yabancı yatırımcıları ilgisini çeken temel sebepleri yabancı yatırımcılar için kolaylık ve zorlukların neler olduğunu tespit etmek çalışmamızın ana amaçlarıdır. Çalışmamızda sosyal bilimlerde sıklıkla kullanılan anket yöntemi kullanmıştır. Anket kapsamında 56 yatırımcı işletme üzerinde araştırma yapılmıştır. Sadece Katar'da doğrudan yatırım yapan işletmeleri esas aldığına elde edilen sonuçların bu kapsamda sınırlılığını ifade eder. Anket çalışmasının kapsamında Katar'daki doğrudan yabancı yatırıma teşvik kampanyaları ve doğrudan yabancı yatırımın önünde duran kaldırılmış birçok engelleri ile motive edici bir model olduğu sonucuna varılmıştır. Bu çalışmada ulaşmış olduğumuz bulgular doğrultusunda, Katar'da yatırım ortamının güvenli, adil ve yeterli olduğu tespit edilmiştir.
  • Master Thesis
    Kent Temsillerinin Dizi Filmler ile Üretilmesi: Mardin Örneği
    (2025) Sevinç, Gülşah; Küçük, Murat
    Bu çalışma, Mardin'de çekilen televizyon dizileri aracılığıyla ekranlarda nasıl bir kent temsili üretildiğini incelemektedir. Medyada sunulan kent temsilleri, yalnızca fiziksel mekânların görselleştirilmesiyle sınırlı kalmayıp; aynı zamanda kente atfedilen tarihsel, kültürel ve toplumsal anlamları da içermektedir. Ekranda inşa edilen bu temsiller, zamanla izleyicinin zihninde kalıcı kent imgeleri oluşturarak, kente yönelik yeni anlamlar üretmektedir. Mardin örneğinde, dizilerde sıklıkla kullanılan tarihî dokular ve geleneksel mimari öğeler — özellikle büyük ve gösterişli taş konaklar — yalnızca estetik bir unsur olarak değil, aynı zamanda aşiretlerin zenginliğini, gücünü ve toplumsal statüsünü simgeleyen mekânsal göstergeler olarak kullanılmaktadır. Bu yapılarla birlikte sunulan aşiret yapısı, töre kuralları ve namus gibi temalar, kent mekânıyla bütünleşen bir anlatı düzeni kurmakta; böylece Mardin, sadece görsel bir arka plan değil, belirli kültürel kodların taşıyıcısı hâline gelmektedir. Çalışmada, 2000 sonrası dönemde Mardin'de çekilen ve ulusal televizyon kanallarında yayımlanan on altı dizi (Hevi, Sıla, Berivan, Kara Duvak, Hercai, Bir Bulut Olsam, Adını Kalbime Yazdım, Firar, Aşka Sürgün, Kadim Dostum, Aşktan Kaçılmaz, Uzak Şehir, Ağanın Kızı, Göç Zamanı ve Jan) tematik, görsel ve söylemsel analiz yöntemleriyle incelenmiştir. Bu dizilerde öne çıkan töre, kan davası, namus cinayeti, aşiret yapısı, kadına yönelik şiddet, kent yoksulluğu, çokkültürlülük ve sınır kenti gibi temalar, kent mekânlarının kullanım pratikleriyle birlikte değerlendirilmiştir. Araştırma bulgularına göre, dizilerde Mardin'in tarihî mimarisi sıklıkla öne çıkarılmakta; buna karşılık modern mimari ve çağdaş kent yaşantısı büyük ölçüde dışarıda bırakılmaktadır. Ayrıca, kentin çokkültürlü yapısının, dizilerin görsel ve tematik tercihlerini etkilediği; aynı temaların tekrar tekrar işlenmesinin ise içerik üretiminde ticari kaygıların belirleyici olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelime: Dizi Film, Mardin, Kent Temsili, Kent Mekânları
  • Master Thesis
    FOTOĞRAFİK İMGE VE FOTOĞRAFLAR ÜZERİNDEN MARDİN OKUMASI
    (2018) Berat ÇELEBİOĞLU
    ii iii ÖZET Yüksek Lisans Tezi FOTOĞRAFİK İMGE VE FOTOĞRAFLAR ÜZERİNDEN MARDİN OKUMASI Berat ÇELEBİOĞLU Mardin Artuklu Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Mimarlık Anabilimdalı 2018: 139 Sayfa Bu çalışma fotoğraflar üzerinden Mardin okuması yapılarak geçmişten günümüze meydana gelen değişimi ve gelişimini değerlendirme niteliğindedir. Öncelikle fotoğrafın tarihsel, teknik, felsefi, sanatsal, belge, imge gibi açılardan ne olduğu incelenmiştir. Fotoğrafın gerçek ve tarihi bir belge olup olmadığı, fotoğrafın aslında neyi anlattığı sorularına yanıt aranacaktır. Fotoğrafın felsefesi ve tarihsel gelişimi de ele alınacak ve Osmanlı İmparatorluğu dönemi ile Cumhuriyet döneminde fotoğrafa olan yaklaşım incelenecektir. Kent fotoğraflarının temellerinin ne zaman ve nasıl atıldığına ilişkin bilgilere yer verilerek, kentin öne çıkan sembollerinin peşine nasıl ve neden düştüğü açıklanacaktır. “Mardin ile ilgili ilk görseller ne zaman ve nerede kullanıldı?” sorusuna detaylı bir şekilde cevap aranacaktır. 1900’lü yılların başlarında Mardin’de çekilen fotoğrafların birçoğu Mardin’in mimari yapısını görmemizi sağlayan fotoğraflardır. Fotoğraflar genel anlamda cepheden çekildiği için Mardin evlerinin dağın eteklerinde nasıl konumlandığını çok net bir şekilde görebilmekteyiz. 1930’lu yıllarla birlikte fotoğrafta artık çok yoğun olmasa da Mardin’de yaşayan insanların da yer aldığını görülmektedir. 1940’tan sonra şehre elektriğin geldiği, fotoğraflarda yer alan elektrik direklerinden anlaşılmaktadır. 1980’li yıllara gelindiğinde artık nüfusta, araç sayısında ve betonarme yapıların sayısında ciddi bir artışın olduğu ve reklam tabelalarının Mardin sokaklarında yer aldığı görülmektedir.
  • Master Thesis
    أوضاع الأقليات الدينية في بلاد الشام في عهد صلاح الدين الأيوبي
    (2024) Walo, Thoghaa; Şerifoğlu, Metin
    Çalışmanın konusu sosyal tarihin önemli bir konusunu ele alıyor: Selahaddin Eyyubi döneminde Levant'taki dini azınlıkların durumu. Çalışma, Eyyubi döneminde Levant'taki azınlıkların koşullarını, özellikle de Selahaddin'in genel olarak Hıristiyanlarla, keşişlerle ve liderlerle ilişkilerinde benimsediği dini hoşgörü politikasını izliyor. Özellikle mezhepler. Çalışmada ayrıca Selahaddin Eyyubi'nin azınlıklara dayattığı mali yükümlülükler de tartışılacak. Konuda Müslümanların dini azınlıklarla birlikte yaşaması ve hoşgörüsü ile dini azınlıkların İslami Haçlı çatışmasındaki konumu ele alınacak. Çalışmada ayrıca Selahaddin Eyyubi'nin hükümdarlığı döneminde sosyal azınlıkların durumu, sosyal yapı, sosyal etkileşimin boyutu ve Müslümanlar ile azınlıklar arasındaki nüfuz ve nüfuzun tezahürleri açısından ele alınacaktır. Üçüncü ve dördüncü bölümlerde, Eyyubi dönemi Levant'ında azınlıkların tarım, sanayi ve ticaret alanları başta olmak üzere ekonomik hayattaki rolünün yanı sıra azınlıkların bilimsel ve kültürel hayattaki rolüne odaklanacağız. Araştırmada önemli sonuçlara ulaşıldı ve bunlardan en önemlileri şunlar oldu: Levant'taki Hıristiyanlar herhangi bir zulme maruz kalmadı veya varlıkları açısından gerçek bir tehlikeye maruz kalmadı veya Müslüman kardeşleri ve komşuları tarafından ritüellerini ve ibadetlerini yerine getirmekten alıkonulmadı. Daha doğrusu, onlar kendi ritüellerini ve ritüellerini uyguladılar ve Müslümanlar da bayramlarına ve etkinliklerine onlarla birlikte katıldılar, bu da onların dinlerini korumalarına izin verildiği anlamına geliyordu. Eyyubi devleti tarafından tüm hakları kendilerine verilmiş, huzur ve güven içinde yaşamışlardır. Dini azınlıklar da Eyyubi Sultanlığı'ndan aldıkları teşvik ve destek sonucunda tarımda uzmanlaşarak, toprak sahibi olarak, zanaat ve mesleklerle uğraşarak, bazılarında uzmanlaşarak ve tanınarak kendilerine özgü ekonomik faaliyetlerde bulundular. Selahaddin Eyyubi ve haleflerinin izlediği hoşgörü ve bir arada yaşama, bazı dini azınlık üyelerinin bazı ülkelerde kalmasına yardımcı oldu. Ülkede iyi oldukları işler. Bilim ve eğitim yaşamındaki rolleri ve katkılarının yanı sıra. Anahtar kelimeler: Dini Azınlıkların koşulları, Selahaddin El-Eyyubi, Levant, Haçlılar, Hoşgörü, Bir Arada Yaşama.
  • Master Thesis
    Evlilikte anlamı etkileyen bireysel psikolojik faktörler
    (Mardin Artuklu Üniversitesi, 2022) Ketteni, Hanım; Sakız, Halis
    İki partnerin bir araya gelmesinden oluşan ve hayatın en önemli merhalelerinden biri olan evlilik, duygusal, sosyal ve hukuki boyutları olan bir birlikteliktir. Boşanma oranlarının artması ve evlilik kurumunda meydana gelen bozulmalar bireyin psikolojik, toplumsal ve ekonomik açıdan bir yıkım yaşamasına neden olabilmektedir. Öte yandan bireylerin psikolojik özellikleri ve anlam duygusu evlilik doyumunu etkileyebildiği gibi evlilik doyumu da hayatı anlamlı kılan önemli etmenlerden biri olarak değerlendirilmektedir. Dolayısıyla aile başta olmak üzere toplum yapılarının sürekli bir değişim ve dönüşüm içinde olduğu günümüzde, evlilik ve anlam kavramlarının ilişkisini güncel bir şekilde ortaya koymak bir ihtiyaç haline gelmiştir. Bu amaçla mevcut araştırmada evlilikte anlamı etkileyen bireysel psikolojik faktörler (yaşamın anlamı ve amacı, narsisizm, kendilik algısı, spiritüel iyi oluş, evlilik doyumu) incelenmiş ve 476 evli bireyden veri toplanmıştır. Araştırmada veriler "Demografik Bilgi Formu", "Yaşamda Anlam Ölçeği", "Sosyal Karşılaştırma Ölçeği", "Spiritüel İyi Oluş Ölçeği", "Beş Faktör Narsisizm Ölçeği" ve "Evlilik Doyumu Ölçeği" aracılığıyla toplanmıştır. Katılımcılardan nicel paradigma ile tasarlanan araştırma kapsamında betimsel ve çıkarımsal istatistiki analiz yöntemleri ile elde edilen sonuçlara göre, spiritüel iyi oluş ile evlilik doyumu ilişkisinde istatistiksel olarak pozitif yönlü, anlamlı bir sonuç elde edilmiştir. Narsisizm ile evlilik doyumu ilişkisine bakıldığında istatistiksel olarak anlamlı negatif yönlü ilişkiler olduğu saptanmıştır. Evli bireylerin yaşamdaki anlam düzeyinin evlilik doyumuna etkisini incelemek amacıyla regresyon analizi yapılmış ve yaşamdan elde edilen anlamın evlilik doyumunu anlamlı düzeyde yordadığı tespit edilmiştir. Buna ek olarak evli yaşamın anlam ve amacını algılama düzeyi ile evlilik doyumu düzeyleri arasındaki ilişkide spiritüel iyi oluş düzeyinin anlamlı anlamlı bir aracılık etkisi olduğu tespit edilmiştir. Sonuçlar spiritüel iyi oluşun evlilik doyumunu arttırma ve hayatı anlamlandırma noktasında olumlu etkilerinin olabileceğini göstermektedir. Ayrıca evli bireylerin kendilik algısı ile evlilik doyumu düzeyleri arasındaki ilişkide narsisizm düzeyinin aracı etkisini incelemek için regresyon analizi yapılmış ve kendilik algısı ile evlilik doyumu düzeyleri arasındaki ilişkide narsisizm düzeyinin istatistiksel olarak anlamlı bir aracı etkisinin olmadığı tespit edilmiştir. Bu çalışma ile evlilik ilişkisinin anlam ve doyum çerçevesinde birey ve toplum hayatına katkı sağlayacağı ve hayatı anlamlandırma noktasında faydalı olacağı öngörülmektedir.