RUBİA TİNCTORİA TÜRÜNÜN BİYOLOJİK İÇERİKLERİNİN BELİRLENMESİ

Abstract

Rubiacae familyasına ait çoğu türlerin çok eski dönemlere ait olduğunu bilinmektedir. Eski zamanlardan günümüze dek boyamacılıkta kullanıldığı ve bu özelliğinden kaynaklı ‘’Kökboyasıgiller’’ olarak anılmaktadır. Rubiacae familyasına ait olan Rubia tinctorum L. çok yıllı bir bitki türüdür. R. tinctoria türünün köklerinde 20 antrakinon türevi bulunmaktadır. Bu maddeler tekstil alanında kullanılmakla beraber (dokumacılıkta gibi), gıda, kozmetik ve ilaç endüstrilerinde de kullanım alanlarına sahiptir. Bu kullanım alanlarının yanı sıra birçok biyolojik aktivite özelliğinin de olduğu bilinmektedir. Bu çalışmada R. tinctoria türünün kimyasal ve biyolojik içeriklerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. R. tinctoria türünün toplam fenolik-falavonoid ve antioksidan aktiviteleri ile enzim inhibisyon aktiviteleri incelenmiştir. R. tinctoria’nın enzim inhibisyon aktiviteleri incelendiğinde, AChE, tyrosinase, elestase ve collagenase enzimlerine karşı aktivite göstermediği, BChE ve üreaz enzimlerine karşı (sırasıyla % inhibisyon; 41,59±0,89; 6,46±0,01) orta ve düşük seviyede aktivite gösterdiği belirlenmiştir. Ayrıca, R. tinctoria türünün etanol ekstresini antioksidan aktiviteleri DPPH (IC50: 312,98±2,12 µg/mL), ABTS (IC50: 84,57±1,08 µg/mL) ve CUPRAC (A0,5: 83,98±1,09 µg/mL) olarak bulunmuştur. Bun testlere ek olarak R. tinctoria türünün etanol ekstresini toplam fonolik (30,71±0,32 μg PEs/mg) ve toplam flavonoid (22,91±0,49 μg QEs/mg) içerikleri de çalışılmıştır. Tüm bu sonuçlar değerlendirildiğinde türün etanol ekstresini biyolojik aktiviteler açısından yüksek antioksidan ve enzim inhibisyon aktivite göstermediği tespit edilmiştir.