Bireylerin Gıda Takviyesi Kullanımı ile Sağlıklı Beslenme Tutumlarının İncelenmesi

Abstract

This study aimed to examine the relationship between individuals' use of dietary supplements and their attitudes toward healthy eating. In addition, the research comparatively evaluated dietary supplement use behaviors and healthy eating attitudes across generational cohorts, specifically Generation X (born 1965–1980), Generation Y (born 1981–1996), and Generation Z (born 1997 and later). The study was designed using a quantitative research method, and data were collected through a questionnaire. The sample consisted of 440 individuals from different generations. Of the participants, 29.5% belonged to Generation X, 35.5% to Generation Y, and 35% to Generation Z. Descriptive statistics, independent sample t-tests, ANOVA, and Chi-square tests were used for data analysis. The findings revealed that healthy eating attitudes differed significantly across generations. It was determined that individuals belonging to the X and Y generations had higher attitudes toward healthy nutrition compared to individuals in the Z generation. Furthermore, individuals who used dietary supplements had significantly higher healthy eating attitude scores compared to those who did not use supplements. This finding indicates a relationship between dietary supplement use and healthy eating awareness. When examining the reasons for dietary supplement use, participants reported that they primarily used supplements to strengthen the immune system, eliminate vitamin and mineral deficiencies, and maintain overall health. Additionally, most participants stated that they benefited from dietary supplement use. The results of the study indicate that the use of dietary supplements is not limited only to demographic characteristics, but is also associated with individuals' health awareness and nutrition consciousness. In addition, the findings are considered to contribute to the evaluation of individuals' nutritional behaviors in relation to cultural structure and gastronomic culture. In this regard, it is recommended to increase educational activities aimed at raising awareness about healthy nutrition and promoting the correct, controlled, and conscious use of dietary supplements.Bu araştırmada, bireylerin gıda takviyesi kullanım durumları ile sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma kapsamında ayrıca X kuşağı (1965–1980 doğumlular), Y kuşağı (1981–1996 doğumlular) ve Z kuşağı (1997 ve sonrası doğumlular) bireylerin gıda takviyesi kullanım davranışları ve sağlıklı beslenme tutumları karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Araştırma nicel araştırma yöntemine göre tasarlanmış olup veriler anket yöntemi ile toplanmıştır. Çalışmanın örneklemini farklı kuşaklardan toplam 440 birey oluşturmaktadır. Katılımcıların %29,5'i X kuşağı, %35,5'i Y kuşağı ve %35'i Z kuşağından oluşmaktadır. Verilerin analizinde betimleyici istatistiklerin yanı sıra bağımsız örneklem t testi, ANOVA ve Ki-Kare analizlerinden yararlanılmıştır. Araştırma bulgularına göre bireylerin sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumlarının kuşaklara göre anlamlı farklılık gösterdiği belirlenmiştir. X ve Y kuşağındaki bireylerin sağlıklı beslenmeye yönelik tutumlarının Z kuşağına göre daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte gıda takviyesi kullanan bireylerin sağlıklı beslenmeye ilişkin tutum puanlarının, kullanmayan bireylere göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu görülmüştür. Bu durum, gıda takviyesi kullanımının sağlıklı beslenme bilinci ile ilişkili olduğunu göstermektedir. Gıda takviyesi kullanım nedenleri incelendiğinde bireylerin en çok bağışıklık sistemini güçlendirmek, vitamin ve mineral eksikliklerini gidermek ve genel sağlığı korumak amacıyla takviye kullandıkları belirlenmiştir. Ayrıca katılımcıların büyük çoğunluğunun kullandıkları gıda takviyelerinden yarar gördüklerini ifade ettikleri tespit edilmiştir. Araştırma sonuçları gıda takviyesi kullanımının yalnızca demografik özelliklerle sınırlı kalmadığını; bireylerin sağlık bilinci ve beslenme farkındalığı ile ilişkili olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca araştırma bulgularının, bireylerin beslenme davranışlarının kültürel yapı ve gastronomi kültürü ile ilişkili olarak değerlendirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Bu doğrultuda, bireylerin sağlıklı beslenme konusunda bilinçlendirilmesi ve gıda takviyelerinin doğru, kontrollü ve bilinçli kullanımına yönelik eğitim çalışmalarının artırılması önerilmektedir.