Examining Cyberbullying and Digital Citizenship of High School Students

Abstract

Çalışmanın amacı: Bu araştırma lise öğrencilerinin siber zorbalıkları ile dijital vatandaşlıkları arasındaki ilişkiyi tespit etmeyi amaçlamaktadır. Ayrıca siber zorbalık ile dijital vatandaşlık puanlarının çeşitli sosyodemografik değişkenlere ve teknoloji kullanım durumuna göre nasıl farklılaştığını ortaya koymaktır. Materyal ve Yöntem: Bu çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Bu çalışmanın verileri, 2022 yılında XXX ilinde altı farklı okuldan 13-18 yaşındaki 204 lise öğrencisinden toplanmıştır. Cronbach Alpha güvenirlik katsayısı siber zorbalık için .94, dijital vatandaşlık için .79 olarak hesaplandı. Veriler, korelasyon analizi, t-testi ve tek yönlü ANOVA kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Bulgulardan elde edilen sonuçlara göre öğrencilerin siber zorbalıkları ile dijital vatandaşlıkları arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişki olmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca öğrencilerin siber zorbalık puanları cinsiyete göre farklılaşmamaktır. Ancak kadın öğrencilerin dijital vatandaşlık puanlarının erkek öğrencilerden istatistiki olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu ortaya çıkmıştır. Aile gelir düzeyi daha yüksek olan öğrencilerin siber zorbalık düzeyinin de daha yüksek olduğu, dijital vatandaşlığın ise gelir düzeyine göre farklılaşmadığı tespit edilmiştir. Ayrıca telefon kullanan lise öğrencilerinin dijital vatandaşlık puanları kullanmayanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu bulunmuştur. Facebook kullananların siber zorbalık puanları, kullanmayanlara göre anlamlı düzeyde daha düşük çıkmıştır. Twitter, Facebook ve Instagram kullanan öğrencilerin ise kullanmayanlara göre dijital vatandaşlık puanları anlamlı düzeyde düşük çıkmıştır. Son olarak WhatsApp kullananların dijital vatandaşlık puanları kullanmayanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur. Önemli Vurgular: Dijital vatandaşlık ile siber zorbalık arasında istatistiki olarak anlamlı bir ilişki yoktur. Ayrıca siber zorbalık cinsiyete göre farklılaşmamaktadır. Ancak, kadın öğrencilerin dijital vatandaşlık puanları erkek öğrencilerden daha yüksek çıkmıştır. Aile geliri yüksek olan öğrencilerin siber zorbalık puanları, aile geliri düşük olanlardan daha yüksek çıkmıştır. Facebook kullanan öğrencilerin siber zorbalık puanları ise kullanmayanlardan daha yüksek çıkmıştır. Son olarak Facebook, Twitter ve Instagram kullananların dijital vatandaşlık puanlarının kullanmayanlardan daha düşük olduğu tespit edilmiştir.