Okul Öncesi Eğitimin İkidilli Okul Öncesi Çocukların Konuşma Becerilerine Kod Değiştirme Çerçevesinde Etkisi

Abstract

It is evident that language switching in bilingual children is influenced by factors such as education and family practices, and that this process has a direct impact on heritage language maintenance. This study examines the language use behaviors of Kurdish–Turkish bilingual preschool children in relation to factors including language of instruction, family language practices, environmental exposure, technological input, and type of bilingualism. The aim is to understand how these factors shape language-switching behaviors and contribute to heritage language development. A qualitative case study design was employed. Data were collected through a family language background questionnaire and a pre-language assessment at the beginning of the educational process, followed by an educational process evaluation form, family interviews, and a post-language assessment at the end. The data were analyzed using qualitative methods. The significance of the study lies in its contribution of evidence-based scientific insights into multilingual education policies by demonstrating the effects of heritage language education in the preschool period. Family reports during the educational process revealed that children receiving education in Kurdish showed development in their heritage language i and used language switching as a strategic communicative resource, whereas children receiving education in Turkish experienced heritage language attrition. Furthermore, family reports qualitatively confirmed that mixed-language family practices increased language switching, while exclusively Kurdish-speaking families supported heritage language maintenance. In the context of Türkiye, where language policies restricting minority languages increase the risk of language loss, the findings indicate that heritage-language-oriented education reduces this risk and supports multilingualism.İki dilli çocuklarda dil geçişlerinin eğitim ve aile gibi faktörlerden etkilendiği ve bunun anadil korunması üzerinde etkisinin olduğu aşikardır. Bu çalışma, okul öncesi çağdaki Kürtçe-Türkçe iki dilli çocukların dil kullanım davranışlarını, eğitim dili, aile konuşma tarzı, çevre maruziyeti, teknolojik girdi ve iki dillilik türü gibi faktörlerin etkisiyle incelemiştir. Amaç, bu faktörlerin dil geçişi davranışlarını nasıl şekillendirdiğini ve anadil gelişimine katkısını anlamaktır. Yöntem olarak nitel yaklaşım ve durum çalışması kullanılmıştır. Eğitim sürecinin başında aile dil durum formu, ön dil ölçümü ve sonunda eğitim süreci değerlendirme formu, aile görüşleri ve son dil ölçümü toplanmış, veriler kalîtatîv yöntemle değerlendirilmiştir. Çalışmanın önemi, okul öncesi çağda anadil eğitiminin etkilerini göstererek çok dilli eğitim politikalarına veriye dayalı bilimsel bilgi sağlamasıdır. Eğitim sürecinde ailelerden alınan görüşler, Kürtçe eğitim alan çocukların anadilinde (Kürtçe) gelişim gösterip dil geçişlerini stratejik bir iletişim aracı olarak kullandığını, Türkçe eğitim alanların ise anadil zayıflaması yaşadığını ortaya koymuştur. Aile raporları, karma diller kullanan ailelerin dil geçişlerini artırdığını, tamamen Kürtçe konuşan ailelerin anadili koruduğunu doğrular kalîtatîviktedir. Türkiye’deki dil politikaları, azınlık dillerini kısıtlayarak dil kaybı riskini artırırken, çalışmada anadil odaklı eğitimin bu riski azaltarak çok dilliliği destekdiği noktasında veriler elde edilmiştir.