El-mucaşii'nin \"en-nuket\" Kitabında Kıraatlerde Tercih ve Tenkit

Abstract

Muhammed bin Faddal el-Mucâşiî’nin \"en-Nuket fi'l-Kur’âni'l-Kerim\" isimli kitabı kıraat vecihlerini ve nahivcilerin görüşlerini zikrederek Kur’an-ı Kerim’in i’rab ve meâni konularını ele alan eserlerdendir. Bu çalışmanın amacı \"İ’rabu’l-Kur-an\" ismiyle İsmail bin Muhammed el-Asbahani'ye ait olduğu yaygın şekilde kabul edilen \"en-Nuket\" kitabının esas müellifinin Ali bin Faddal el-Mucaşiî olduğunu göstermektir. Ayrıca çalışma, el-Mucâşiî'nin kıraatlerde tenkit ve tercih konularındaki tartışmalarını, inceleme ve değerlendirmelerini, bu konudaki metodunu ortaya koymayı amaç edinmektedir. el-Mucâşiî, kurra arasındaki ihtilaflar ve kıraatlerindeki çeşitlilik ile ilgilenmekte ve kıraat tercihlerinde çeşitli sebeplere dayanmaktadır. Bunlardan bazıları nahiv, dil, ayetin anlamı, lafız ve mana bakımından diğer ayetlere muvafık oluşu, nahiv ve tefsir âlimlerinin bu konudaki tercihleridir. el-Mücâşiî’nin gerek tercih konusunda gerekse tenkit konusunda kullandığı kendine özgü lafızlar bulunsa da tenkitte ağır ifadeler kullanmamış, mütevatir kıraatleri şâz veya kubh olarak nitelendirmemiş ve onları savunmakta hamaset göstermemiştir