İlahiyat/İslami İlimler Arapça Lisans Programları: Mevcut Durum, İmkanlar ve Zorluklar

Abstract

Bu araştırmada, İlahiyat/İslami İlimler (Arapça) lisans programları konu edilmiştir. Araştırmanın temel amacı, ilk örneği 2011 yılında açılmış olan söz konusu programların hangi fakültelerde yer aldığı, fakültelerin programlara yönelik amaçlarının ne olduğu, program müfredatlarının nasıl içeriklendirildiği, istihdam edilen öğretim üyeleri profili, programlara ayrılan öğrenci kontenjanları ve öğrenci alım şartları gibi hususları tespit etmek ve böylece İlahiyat/İslami İlimler (Arapça) lisans programlarının mevcut durumunu ve temel çerçevesini ortaya koymaktır. Doküman analizi yönteminin kullanıldığı bu araştırmanın bulgularından hareketle elde edilen sonuçlara göre; Arapça lisans programlarını barındıran on iki fakültenin bulunduğu ve bu fakültelerin, program aracılığıyla öğrencilerini İslam’ın temel kaynaklarına, ilmi ve kültürel mirasa, kadim geleneğe ve günümüz uluslararası konjonktüre hâkim birer mümin kişi olarak yetiştirmeyi amaçladığı anlaşılmaktadır. Ancak fakültelerin, amaçlarına ulaşmak için ortak bir müfredat geliştirmedikleri, mevcut müfredatlarda yer alan Arapça derslerinin oran ve içerik açısından farklı şekillerde yapılandırıldığı ve beş dil becerisini geliştirmeye yönelik yapılandırmayı yansıtmadığı anlaşılmaktadır. Arapça lisans programlarını barındıran fakültelerde, Türk akademisyenlerin yanında uluslararası öğretim elemanlarının da istihdam edildiği anlaşılmaktadır. Diğer yandan Arapça lisans programlarına ayrılan kontenjanların hemen her yıl dolduğu ancak öğrenci alımlarına yönelik herhangi bir özel şartın bulunmadığı anlaşılmaktadır. Bütün bu sonuçlar, araştırmada karşılaştırmalı ve eleştirel bir yaklaşımla yorumlanmış, böylece programların avantaj ve zorlukları tartışılmıştır.