WoS İndeksli Yayınlar Koleksiyonu

Permanent URI for this collectionhttps://hdl.handle.net/20.500.12514/3595

Browse

Now showing 1 - 20 of 152

Citation - WoS: 6
Citation - Scopus: 6
1-6 Years Aged Childrens Mothers' First Aid for Burns Observation in Mardin City Center
(Derman Medical Publ, 2013) Inanc, Betul Battaloglu; Sahin, Deniz Say; Demir, Cemil
Aim: In this study, we aimed to determine the mothers knowledge levels about burns and first aid. When they encounter burns, what will they do in the first instance and emergency application. At the end of this research correct information given to mothers. Aimed to supply the deficiency information. Material and Method: 25-49 age group of mothers who have 1-6 years aged childrens in the study were choisen ramdomly. After being informed about the study, only volunteries for questionnaires were used. There were a thousand mothers. Results: Children 21.6 % have burns. 81.4% burns were in their house , 18.6 % burns were out of their house. Often burns case were 2-4 years aged group children. 89.6 % mothers found themselves have no true knowledge about first aid for burns. Discussion: Mothers knowledge more deficient about the first aid for the burns. In this regard mothers lack of knowledge must be correct with the training activities to be applied. Prime necessity of the mothers were informed about the right applications.
16. Asır Kudüs’ünde Bir İlim Kurumu Taziyye: Medresesi
(Hitit Üniversitesi, 2022) Evsen Aydın, Esra; Aydın, Esra Evsen
Üç semavi din için kutsal kabul edilen, bu nedenle tarih boyunca bu üç dine mensup devletlerin şehre hâkim olma mücadeleleri verdiği, yeryüzünde bu özellikte tek şehir olan Kudüs Müslümanlar için de tarihleri boyunca önemli bir konumda olmuştur. İslam idaresinde olduğu her dönemde Mekke ve Medine’den sonra üçüncü harem kabul edilen, tamamı Mescid-i Aksa olarak anılan Harem-i Şerif alanı başta olmak üzere şehrin her köşesinde Müslüman bir kimlik oluşturmak amacıyla imar ve inşa faaliyetleri devam etmiştir. Coğrafi konumu sebebiyle ticaret merkezi özelliği taşımayan, Haçlı seferlerinin olduğu dönem dışında askeri ve siyasi olarak da merkezi bir konumu olmayan Kudüs, Müslümanların hâkim olduğu zamanlarda mukaddes bir dini merkez olmanın yanında önemli bir ilim merkezi özelliği de taşımıştır. Şehirde inşa edilen medreseler, tekke ve zaviyeler, ribâtlar, hankahlar gibi müstakil dini ve ilmi kurumların yanı sıra Mescid-i Aksa’nın kendisi de sadece ibadet için kullanılan bir mescit olmayıp her zaman cami dersleri, zikir meclisleri, mestabe denilen ve avlusunda kurulan ilim halkalarıyla canlı bir ilim merkezi fonksiyonu icra etmiştir. Şehirde ilim kurumlarının tesisi Eyyûbîler döneminde başlayarak Memlükler ile zirveye ulaşmış, Osmanlılar döneminde ise daha çok mevcut sistemin, kurumların ve bu kurumları ayakta tutan vakıfların muhafazasını sağlayan bir siyaset takip edilmiştir. Osmanlı idaresine geçtikten sonra Kudüs’te bulunan medreselerin işleyişini nasıl devam ettirdiği, vakıf müessesesinin kontrolü gibi konuların anlaşılması için Kudüs medreseleri üzerine yapılacak müstakil çalışmaların sayısının artması önemlidir. Bu alanda literatüre katkı sağlamayı amaçlayan bu makalenin konusu; önemli askeri ve idari hizmetlerde bulunan, ancak ömrünün son demlerinde yaşadığı siyasi sorunların ardından bir tür emeklilik ihsanı olarak Kudüs’te yaşama talebi kabul edilen Memlük emiri Emir Tâz tarafından inşa ettirilen, orta büyüklükte olduğunu düşündüğümüz Tâziyye Medresesi’dir. Mescid-i Aksa çevresinde kurulan ve sayıları elliyi aşan medreseden biri olan Tâziyye, XVI. asırda nüfusu ancak 5 bin civarında olan şehirdeki canlı ilim hayatının bir şahidi olarak Osmanlı devletinin hâkimiyeti döneminde de faaliyetine devam etmiştir. Osmanlı döneminde Arap coğrafyasında bulunan medreselerin yapısını ve işleyişini ele alan literatürde mevcut çalışmalar daha çok vakfiyesi bugüne gelen veya mansıp sahiplerinin ve talebelerinin izinin tabakât kitaplarından sürülebildiği yani hakkında malumata ulaşmanın nispeten kolay olduğu daha büyük ölçekli ve görünürlüğü olan yapılara odaklanmaktadır. Bu makalenin amacı ise, XVI. asırda Kudüs’ün ilmi kurumlarını ve yapısını anlayabilmek için büyük ve görünür bir örneğin değil, şehirde sayıca daha fazla olan ancak hakkında sınırlı miktarda malumata rastlanan orta ölçekli bir örneğin izini sürerek literatüre kazandırmaktır. Bunun için XVI. asırda farklı tarihlere ait Şer̒iyye sicilleri ve mühimme kayıtları ile literatürde mevcut çalışmalara müracaat edilecektir. Kudüs Şer̒iyye sicilleri Arapça olup defterlerin fiziki şartları ve yazı karakterleri sebebiyle okunması konusunda zorluklarla karşılaşıldığı için Türkçe literatürde, merkezine doğrudan bu yerel kaynakları alarak konuyu inceleyen çalışma sayısının az olması nedeniyle bu makale bu yönüyle de alana katkı sağlamayı amaçlamaktadır. Makale beş başlıktan oluşmaktadır. İlk başlıkta medresenin vâkıfı olan Memlük emiri Emir Tâz hakkında biyografik bilgilere, ikinci başlıkta medresenin mekânsal özelliklerine yer verilmiştir. Medresenin devamlılığı için en önemli unsur olan vakıf gelirlerinin ve bu işleyişte görevli kişilerin ele alındığı üçüncü başlıkta hem medresenin maddi desteğinin büyüklüğü incelenmiş hem işleyişte karşılaşılan bazı sorunlar ortaya konmuştur. Dördüncü başlıkta medresenin tedris faaliyetinin unsurlarına odaklanarak Kudüs medreselerinde mansıpların tevcihi, mansıp elde etmek için rekabet, medresenin tedris kapasitesi ve sunduğu imkânlar gibi konulara Tâziyye Medresesi özelinde yer verilmiştir. Beşinci başlıkta ise medresedeki diğer dini hizmetler incelenmiştir. Vakfiyesi bugüne ulaşmayan medresenin vakıf şartlarının detaylarına ve tarih boyunca değişime uğrayıp uğramadığı bilgisine ulaşmak henüz mümkün olmadığı gibi mevcut malumat tedrisin mahiyetine ve okutulan eserlerin hangileri olduğuna dair de detaylı bilgi elde etme imkânı sunmamaktadır. Kudüs ile alakalı medreseler ve daha büyük çerçevede ilmi hayat ile alakalı çalışmaların sayısı arttıkça literatürde bulunan bu boşlukların da doldurulması mümkün olacaktır.
Abnormal Heart Sound Detection Using Ensemble Classifiers
(IEEE, 2018) Zan, Hasan; Yildiz, Abdulnasir
Phonocardiogram is used for ambulatory diagnostic to assess health status of heart and detect cardiovascular disease. The goal of this study is to develop automatic classification method of PCG recordings collected from different databases and recorded in a different way. For this purpose, after various time and frequency domain features are extracted from PCG recordings obtained from two databases, recordings are subjected to pre-classification in order determine which database they are obtained from. Before final classification, various time, frequency and time-frequency domain features of classified recordings are extracted. These features are fed into four different classification ensembles trained with training dataset. With final decision rule, proposed algorithm achieved an accuracy of 98.9%, a sensitivity of 93.75% and a specify of 99.5%.
Citation - WoS: 2
Accuracy Evaluation of ChatGPT 4.0 in Text Annotation of Turkish Islamic Literature
(Dinbilimleri Akad Araştirma Merkezi, 2024) Cancelik, Ali; Sen, Ihsan; Yakut, Emrullah
This study investigates the application of artificial intelligence, specifically Chat-GPT-4.0, in the field of Turkish Islamic literature with a focus on text annotation and accuracy evaluation. With advancements in machine learning and deep learning algorithms, AI has been utilized across various fields, from education to healthcare, enhancing the depth and speed of analyses traditionally done manually. In this study, ChatGPT-4.0 was employed to interpret a Turkish qasida-a form of classical panegyric poetry dedicated to Sultan Selim I. The research evaluated twenty couplets from the qasida, split into two groups: the first ten were analyzed with directed prompts that focused on the relationship between music and emotion, while the remaining ten were interpreted without guidance, allowing the AIto provide autonomous commentary. The first section of the study focused on a structured approach where specific prompts were used to guide ChatGPT-4.0 in exploring themes of musical symbolism and emotional depth. This guided analysis included topics like "Music and Emotional Expression," "Symbolism of Mehter Music," and "The Emotional Role of the Ney (reed flute) in Ottoman Poetic Traditions." By drawing connections between these themes and the couplets, the AI was encouraged to explore the symbolic associations between certain musical instruments and emotional states. The ney, for example, was interpreted as an instrument conveying melancholy, aligning with its cultural significance in Sufi music. This directed approach led to highly consistent results, with the responses scoring well in terms of factual accuracy, thematic relevance, and clarity. In the second part of the analysis, ChatGPT-4.0 was tasked with interpreting the couplets without directed prompts, allowing for a broader analysis not constrained to any specific themes. Here, the AI adopted a more conceptual approach, exploring general cultural, aesthetic, and emotional aspects rather than focusing solely on musical connections. This autonomy led to varied interpretations that were not always aligned with the intended themes but introduced additional insights. Interestingly, these responses scored higher in clarity and specificity but showed slightly lower scores in factual accuracy and evidence-based support compared to the directed analysis. The results suggest that while AI can independently provide insightful interpretations, directed prompts are beneficial for maintaining thematic focus and analytical consistency in specialized fields like Turkish Islamic literature. Comparing the results from both sections, the study identified distinct strengths and limitations in AI-driven text annotation. The guided analysis underscored the value of prompt engineering for obtaining focused, factually consistent insights, particularly in examining the complex cultural and emotional dimensions of Turkish Islamic literature. For instance, by structuring questions around musical themes, the AI could more effectively generate contextually accurate interpretations. Conversely, the unguided responses illustrated ChatGPT-4.0's potential for producing broader cultural reflections, allowing the model to interpret the couplets through a more diverse lens, though sometimes at the expense of thematic precision. An important aspect of this study was the accuracy evaluation of the AI's responses. For this purpose, a six-criterion framework-Accuracy of Information Index (AOI)-was developed, rating responses on a scale from 0 to 5 based on the following factors: factual accuracy, evidence-based support, clarity, thematic relevance, specificity, and consistency. The results revealed that the guided approach consistently achieved higher scores in factual accuracy, evidence support, and thematic relevance, demonstrating the importance of structured guidance in AI-assisted literary analysis. On the other hand, the unguided section achieved higher clarity and specificity scores, indicating that, while the AI provided more autonomous insights, some interpretations deviated from the intended themes. The study's methodology also included a detailed comparative analysis of sources cited in each section. In the guided analysis, references to Ottoman music and poetry sources, such as works by Turkish musicologists and historians, were integrated into the AI responses to enhance reliability. Citations were provided in APA style, further validating the AI's interpretations. In contrast, the unguided analysis drew more general connections, citing broader literary and historical sources, which, while insightful, occasionally lacked the thematic depth of the guided responses. The research provides a comprehensive overview of how AI, when combined with structured prompts, can effectively contribute to the study of complex literary texts, offering both thematic insights and cultural analysis. This study suggests that artificial intelligence can act as a valuable assistant in Turkish Islamic literature by supporting traditional methods with a systematic, technology-driven approach. However, the findings also caution against over-reliance on AI, as accuracy and thematic relevance can be compromised without proper guidance. For future research, integrating more diverse prompts or refining prompt strategies could enhance the precision and depth of AI-generated insights, enabling scholars to explore Turkish Islamic literature from new perspectives. Ultimately, this study contributes to ongoing discussions on AI's role in the humanities, specifically in analyzing culturally rich texts within Turkish Islamic literature. The research underscores the potential of AI to support and enrich traditional interpretative methods, suggesting that, with the proper guidance, AI tools can aid scholars in making literary works more accessible and interpretable. While AI may not replace human scholarship, it can significantly complement it, allowing researchers to uncover nuanced layers of meaning within classical literature.
Adölesan Annelerde Emzirme Destek İhtiyaçları Ölçeği Türkçe Formunun Geçerlilik ve Güvenirlik Çalışması
(Atatürk Univ, 2025) Turfan, Esın Ceber; Yeşil, Yeşim; Eksıoglu, Aysun; Buyrukoğlu, Rabia Ceren; Ceber Turfan, Esin; Sel, Rabia Ceren
Amaç: Bu çalışma “Adölesan Annelerde Emzirme Destek İhtiyaçları Ölçeği” nin Türkçe’ ye uyarlanması, geçerlik ve güvenirliğinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntemler: Kesitsel ve metodolojik tasarımda yürütülen çalışmaya 15-20 yaş aralığında 140 adölesan anne dahil edilmiştir. Türkiye'nin Güneydoğu Anadolu bölgesindeki bir ikinci basamak sağlık kuruluşunda uygulanan çalışmada örneklem seçimi, gönüllülük esasına dayalı olarak gerçekleştirilmiştir. Veriler, Tanımlayıcı Bilgi Formu ve Adölesan Annelerde Emzirme Destek İhtiyaçları Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Ölçeğin dil geçerliliği uzman görüşleri ile sağlanmış ve kapsam geçerliliği değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde faktör analizi, Cronbach alfa ve madde analizleri uygulanmıştır. Bulgular: Analizler sonucunda ölçek 17 madde ve üç alt boyuttan oluşmuştur. Alt boyutlar (1) Değerlendirme ve Bilgilendirme, (2) Emzirme Davranışına Destek ve (3) Bireysel Emzirme Desteği olarak isimlendirilmiştir. Doğrulayıcı faktör analizine göre, model uyum indeksleri x²⁄SD=2,579, GFI=0,805, CFI=0,865, NFI=0,800, RMSEA=0,076 olarak hesaplanmış ve modelin iyi uyum gösterdiği saptanmıştır. Maddelerin faktör yükleri 0,486-0,855 arasındadır. Ölçeğin Cronbach Alfa katsayısı 0,911 olarak bulunmuş olup, korelasyon katsayıları 0,326 ile 0,762 arasında değişmektedir. Sonuç: Analizler, ölçeğin Türkçe formunun geçerli ve güvenilir bir araç olduğunu göstermektedir. Bu ölçek, adölesan annelerin emzirme sürecindeki destek ihtiyaçlarını belirlemek ve sağlık çalışanlarının bu ihtiyaçları ne ölçüde karşıladığını değerlendirmek için uygun bir araç olabilir.
Al-Ikhwan Al-Safa' On The Ethical Dimensions Of Art: An Analysis On Music
(Ilahiyat Bilimleri Arastirma Vakfi, 2018) Kilic, Muhammet Fatih
Since Ancient Geek philosophy, one of the most fundamental problems of the aesthetics has been the relationship between ethics and aesthetics. At the beginning of the questions that determine the nature of this relationship is the question of whether an object which is subjected to the judgment of beauty should have an ethically related content. Until modern times, this question has been answered to the point that, an object which is subjected to the judgment of beauty must also bear an ethical value. This answer states that in order to qualify an object or thing as beautiful in aesthetic sense, it should be connected to the good in ethical sense. From Ancient Greek philosophy to Islamic thought, we can clearly see the ideas and theories about this close relationship between ethics and aesthetics. This study aims to reveal the integrity between ethics and aesthetics in the philosophy of the al-Ikhwan al-Safa', a group of philosophers living in Basra and its environs during 4th/10th century, through the art of music. For this purpose, it is discussed in this article how music influences on human morality in their philosophy. The relationship between music and morality could be established in two ways in the philosophy of the al-Ikhwan: metaphysical and physical ways. When they connect music to metaphysics, they argue that music is a door to metaphysics, unlike the other arts. They refer to the strong effect of music in the human soul when they compare it with the other arts. As an auditory art, music has a richness of meaning that transcends the boundaries of the physical world and language. Through the sense of sight, one knows only what is at his side, but through the sense of hearing he may know the metaphysical truths that transcend time-space dimensions. As an art based on the sense of hearing, music can convey metaphysical truths to the audience differently from the other arts based on the sense of sight. Accordingly, music is a door for humans to direct them to the metaphysical truths and to enrich their morality. The al-Ikhwan al-Safa' assert that music has a divine and prophetic sources. These sources render it in relation to the wisdom. This thought about the source of the music also provides an explanation of the legitimacy of music. In order to emphasize this ground of legitimacy, they give some examples of usage of music used during religious rituals. They also argue that music in these rituals enriches human's morality. Another dimension as a metaphysical level for the relation between music and ethics in the philosophy of the al-Ikhwan is the mathematical basis of music. According to them, mathematics is the first path to the discovery of divine wisdom. This is because God has created the world in a harmony with the supreme proportions that describe the specific relation between the world and the numbers. Music is an art that is located in mathematics and that these supreme proportions could be obviously seen. Accordingly, music presents definitively the truth, divine wisdom and secrets. The al-Ikhwan argue that music is similar and harmonious with the sounds that emerge from the movements of stars and planets. The happiness in the celestial world where there is no generation and corruption is reproduced by the artist in the world of generation and corruption through music. Thus, music increases the desire to rise to the celestial world. This desire is described by the al-Ikhwan as trying to resemble to God. This description demonstrate that they evaluate the nature of music in a metaphysical context. Consequently, performing music, according to them, creates a result that redirects the human to the metaphysics. This metaphysical redirection does not only have a theoretical dimension in the sense that one acquires knowledge of the truth, but also has a practical content in the act of human in the sense of the resemblance to God. This practical content concerns the moral development of a person. Regarding the relation between music and morality, the al-Ikhwan al-Safa' offer a physics-based explanation in addition to these metaphysical bases. They argue that music creates psycho-physiological effects on humans and that the melodies coming out of the strings of the lute influence the four elements; blood, yellow bile, black bile, and phlegm in the human body. The background of this explication is the Hippocratic-Galician medical theory, which has become widespread in the Islamic world since the ninth century. Within this theory, they reveal that music influences the physical and psychological states of human and that it can create permanent moral virtues such as courage, generosity, chastity, and mercifulness.
Ali Al-tusi's Contributions To the Seventeenth Discussion of Al-ghazali's Tahafut
(Beytulhikme Felsefe Cevresi, 2016) Kilic, Muhammet Fatih
In this paper, I analyze the 17th chapter of a 15th century Tahafut work by Ali al-Tusi which is devoted to the problem of causality. This analysis argues that Ali al-Tusi agrees with alGhazali's 17th discussion of causality and presents a number of conceptual and argumentative structures. Like al-Ghazali, Ali al-Tusi argues that the ontological relationship between cause and effect is not necessary and that this non-necessity does not weaken the certainty of our knowledge of the causal order. Ali al-Tusi differs from al-Ghazali by utilizing the concept of nafs al-amr in order to deny causal necessity, applying the distinction between true and ordinary causality for the two realms of causality (i.e. physical and metaphysical), and focusing on the contradictions between the physical and metaphysical explanations of the philosophers' theories of motion. Consequently, Ali al-Tusi's Tahafut cannot be considered as a commentary in the narrow sense, because he goes beyond the original context of al-Ghazali by taking into account post-classical thought on causality.
Alman Oryantalizmi ve İslami Dönem Fars Edebiyatı: Bir Literal Geçişkenlik Örneği Olarak Josef von Hammer-Purgstall (1774–1856)
(2019) Avcı, Remzi
Avrupa‘da İslami dönem Fars dili, kültür ve edebiyatına duyulan ilginin tarihi oldukça eski bir geleneğe dayanmaktadır. Çeviri hareketleri bağlamında düşünüldüğünde İslami dönem Fars edebiyatının Avrupa ile metinsel temasının 17. yüzyılda başladığı söylenebilir. Coğrafya ve kültüre duyulan yakın ilgi seyyahların dil ve edebiyata ilgisini de beraberinde getirmiştir. Bu dönemde birçok Alman seyyah Safevi ülkesine seyahat etmiş ve tarih, kültür, dil ve İslami dönem Fars edebiyat üzerine geniş bilgiler toplayarak bunları Batı’ya aktarmıştır. 1634 yılında Fars edebiyatı klasiklerinden olan Şeyh Sa‘dî-i Şîrâzî’nin Gülistan adlı eseri Fransız oryantalist André du Ryer (1580-1660) tarafından Fransızcaya çevrilmiştir. Friedrich Ochsenbach (1606–1658), söz konusu çeviriyi 1636 yılında Fransızcadan Gulistan, das ist, Königlicher Rosengarten/Gülistan, Kraliyet Gül Bahçesi başlığı ile Almancaya çevirmiştir. Safevi ülkesinde medreselerde Farsça öğrenerek Sa‘dî’nin eserleri ile tanışmış olan Adam Olearius/Ölschläger (1600–1671), Almanya’ya döndükten sonra Safevi elçisinin yardımıyla Gülistan’ı 1654 yılında Persianische Rosenthal/Fars Güller Vadisi adıyla Almancaya çevirmiştir. 18. yüzyılın sonlarına doğru Avrupa’da Hâfız-ı Şîrâzî ve Şeyh Sa‘dî-i Şîrâzî gibi İslami dönem Fars şairlerinden Batı dillerine yapılan edebi metin çevirilerdeki artış oryantalistlerden şairlere kadar Almanca konuşulan dünyada da etkisini göstermiştir. Bu zaman dilimi Doğu ve Batı arasında ilişkide bir dönüm noktası olarak düşünülebilir. 19. yüzyılın ise ilk yıllarında diplomat, seyyah, tüccar ve oryantalistlerin yaptıkları çeviriler ile başlayan ve gelişen edebî oryantalizm Almanca konuşulan dünyada Doğu’dan Batı’ya bir Fars şiiri çeviri külliyatı bırakmıştır. Söz konusu külliyatın oluşumunda oldukça önemli bir yerde duran Avusturyalı oryantalist Josef von Hammer-Purgstall (1774-1856), Vinzenz Rosenzweig von Schwannau (1791-1865), Valentin von Huszár (1788-1850), Johann Wolfgang von Goethe (1749-1832), Friedrich Rückert (1788-1866) ve August von Platen (1796-1835) gibi aydınlanmacı, klasik ve romantik akımdan ve birçok düşünür şair ve oryantalistin Fars dili ve şiirine ilgi duymalarında önemli bir etki bırakmıştır. Hammer-Purgstall’ın İslami dönem Fars şiiri çevirilerinden literal bir ağ yarattığınıiddia eden bu çalışma, onun çevirilerinin Alman edebi oryantalizminin inşa ve kurumsallaşmasında nasıl bir rol oynadığını incelemektedir
Citation - WoS: 2
Citation - Scopus: 4
Analysis of Feature Selection Approaches in Large Scale Cyber Intelligence Data with Deep Learning
(IEEE, 2020) Ahmetoğlu, Hüseyin; Daş, Resul
Ağ sistemlerinin her geçen gün katlanarak büyüyen boyutu, saldırı yoğunluğunun ve türlerinin de artmasına neden olmaktadır. Ağ içerisinde bu saldırıların tespiti, ağ güvenliğinin başlıca problemlerindendir. Saldırı tespit sistemleri, bu problemle başa çıkmak için geliştirilen bir yaklaşımdır. Saldırı tespit sistemlerinde işlenen büyük boyutlu veriler beraberinde karmaşıklığ da getirmektedir. Bu çalışma, veri kümelerindeki karmaşıklığı gidermek için 6 farklı öznitelik seçme algoritmasının incelenmesini ve bu algoritmaların sınıflandırma modellerindeki performanslarının karşılaştırılmasını içermektedir. Bu performanslar, açık erişimli olarak sunulan CICIDS2017 veri seti üzerinde uygulanan Derin Öğrenme modelleri ile analiz edilmiştir. Bu işlem sırasında algoritmaların test sonuçları hem kendi aralarında hem de veri setinin orijinal haliyle karşılaştırılmıştır. Uygulama sırasında veri kümesindeki öznitelik sayıları çoklu sınıflandırma için 78’den 25’e, ikili sınıflandırma için 8’e düşürülmüştür. Elde edilen başarı oranları bütün uygulamalarda %92’nin üzerindedir.
Analysis of legionella and Some Chemicals in Water Samples in Mardin Province
(Kahramanmaras Sutcu Imam Univ Rektorlugu, 2022) Dundar, Abdurrahman; Yildirim, Idris; Dundar, Nagihan Demir
In this study microbiological and chemical analyzes were carried out on water and swab samples taken from two water wells, a water tank and taps of buildings belonging to a public institution in Mardin Province. In these specimens the presence of Legionella and its serogroups as well as the parameters such as chlorine, nitrate, nitrite concentration, pH level and electrical conductivity were analyzed. While Legionella growth was not observed in 25 water samples, L. pneumophila serogroup 1 was detected in 4 of 25 swab culture samples taken from the same places. The pH values of water samples ranged from 7.53 to 8.02 the lowest pH value was observed in well no 1 as 7.53 while the highest was observed in well no 2 as 8.02. The lowest electrical conductivity value was measured at well 2 as 376.44 mu S cm(-1) and the highest was measured as 446.57 mu S/cm from well 1. As a result of the analyzes made in our research nitrite was not detected in any of the water samples. Whilst the nitrate amount was found to be the lowest with 4.30 ppm in the well, the highest with 10.85 ppm in the well 2. The chlorine values in the well 1 and 2 from which water samples were taken and the main tank were measured as 2.21, 2.05 and 2.43 ppm respectively. These values were found to be in the range of 1.68-1.73 ppm in the samples taken from the building taps.
The Approach of Kalām to the Physical Universe: Schools and Breaks
(Anadolu İlahiyat Akademisi, 2023) Cengiz, Yunus
Kelâmcılar, sekizinci yüzyılın sonlarından itibaren fiziksel evrenle daha fazla ilgilenmişler ve daha önce gündemlerinde olmayan cisim, hareket, durağanlık ve değişim gibi konularda teoriler ortaya koymuşlardır. Kelâm ekollerinin fizik yaklaşımları birbirlerinden farklı olduğu gibi farklı dönemlerdeki fizik hakkında düşünme tarzları da farklıdır. Bu çalışmanın amacı kelâmcıların fiziksel evrene yaklaşımlarını tespit etmektir. Bu bağlamda, kelâmcıların beş farklı yaklaşımının olduğu söylenebilir. Bunlardan birincisi araz taraftarlarıdır. Evrenin arazlardan meydana geldiğini savunan bu yaklaşım cisimlerin bütünlüklü yapılar olarak görülmesinin zihnimizin eseri olduğunu savunur. İkincisi tabiatçı kelâmcılardır. Nazzâm, Câhız ve Sümâme bu yaklaşımı savunan kelâmcılardır. Onların ortak özelliği cisimlerin tabiatlarını kabul etmeleridir. Bu yaklaşıma göre cisimler başka bir müdahaleye gerek kalmaksızın tabiatlarına uygun bir şekilde davranmak zorundadır. Nazzâm, bu yaklaşıma uygun bir teori geliştirmiş ve teorisini tecrübelerle desteklemeye çalışmıştır. Atomculuğu reddeden Nazzâm cisimlerin karşıt bileşenlerden oluştuğunu ve onların sürekli hareket halinde olmalarını sağlayan iç dinamizme sahip olduklarını ısrarla söyler. Câhız ise hayvanların doğasını ve hareketlerini öğrenmek için çokça gözlem yapmanın yanı sıra birtakım deneyler yapmıştır. Kelâmın fizikle ilgili üçüncü yaklaşımın sahipleri ise atomcu kelâmcılardır. Atomculuk kelâmda en yaygın fizik yaklaşımıdır. Bu yaklaşıma göre cisimler sonsuza kadar bölünmez. Evren parçalanmayan parçacıklardan oluşur. Bu yaklaşım atomlar arasında boşlukların olduğunu ısrarla savunur. Bu düşüncelerini savunmak için birtakım örnekler veren atomcu kelâmcılar, cisimlerin tabiata sahip olduğunu kabul etmezler. Bunun yerine evreni açıklamak için itme gücü (i‘timâd) teorisini geliştirmişlerdir. Dördüncü yaklaşımın sahipleri ise hem atomcu hem tabiatçı kelâmcılardır. Ebu’l-Kâsım el-Ka‘bî’nin başını çektiği bu yaklaşım, evrenin atomlardan oluştuğunu ve her cismin bir tabiatının olduğunu savunur. Bu yaklaşım evrende boşluğun olmadığını söyler ve bu düşüncesini birçok tikel fenomeni izah ederek ispatlamaya çalışır. Beşinci yaklaşım ise Aristoteles’in dört neden nazariyesiyle fiziksel evreni değerlendiren kelâmcılardır. Gazâlî sonrasında Eş‘arî kelâmcılar, Aristoteles’in fiziğinin temelini teşkil eden dört neden nazariyesini kelâmî tezleriyle uyumlu hale getirmeye çalışmışlardır. Makalede bunu başarmak için ne tür yöntemlerin takip ettiği ele alınmaktadır.
The Approach of The Shi'i Exegetists to The Instances of 'Umar's Muwafaqat
(CUMHURIYET UNIV, FAC THEOLOGY, 2018) Ensari, Abdurrahman
Knowing the occasions related to the revelation of the Qur'anic verses is one of the factors contributing to its correct understanding. Since the examples named as "Umar's Muwafaqat" (corcurrences of Umar's perception with certain divine revelatio) is related to the occasion of Qur'an's revelation, they also contribute to the understanding of the related verses. 'Umar's Muwafaqat instances refers here to the subject mentioned after his expression of "I agreed with my Lord in three things." His agreement with His Lord is that he delivered an anticipating opinion, appropriate to God's provision. This is considered to be of the great virtues of 'Umar and of the most important sections of his life. Some narrated reports of 'Umar's Muwafaqat shows that there were many occasions of agreement. Of these instances, the verses that come upon his request that Abraham's Maqam is taken as a place of prayer and the Prophet's wives to veil as well as his statement to the Prophet's wives that God will grant him better wives than them if they give trouble to the Prophet. There have been conducted a number of studies on the subject of 'Umar's Muwafaqat. However, these studies are generally framed by Sunni sources. This study focuses on the way in which the instances of "`Umar's Muwafaqat" included in the Sunni sources are discussed in the sources of Shi'a tafsir. Therefore, the study is the critique of the way that 'Umar's Muwafaqat is handled in Shia tafsir sources.
Arap Edebiyatı Tarihi Yazımının Kuramsal ve Metodolojik Temelleri
(Hitit Univ, 2024) Simsek, Sultan; Araz, Ismail
The writing of literary history as a scientific discipline was initiated by Western researchers in the late 18th century, as a result of a modern research endeavor, distinct from the long-standing tradition of literary works. In the modern era, firstly the literature of the history of nations was written. Arabic literary history also benefited from this process, and it is considered one of the earliest examples of literary historiography. In the second half of the 19th century, the works of writers such as Hammer Purgstall (d. 1856) and Alfred von Kremer (d. 1889) on the history of Arabic literature emerged as pioneering studies. The writing process accelerated with Carl Brockelmann's (d. 1956) comprehensive work, leading to the production of numerous Arabic literary history books in both the West and the East, continuing to the present day. While this process contributed to enriching the literature of literary history, it also sparked various theoretical and methodological debates. Since the 19th century, different approaches have been proposed in the writing of Arabic literary history, and there is no theoretical unity in this regard. This situation, which complicates the understanding and interpretation of literary history works, poses an obstacle to developing literary history writing based on scientific criteria. To benefit greatly from reading literary history books, it is crucial to know the authors' perspectives, approaches to the subject, and methods. Aware of this importance, our article focuses on the theoretical and methodological framework used in studies of Arabic literary history. The article examines the writing theories and methods that are often not clearly and explicitly expressed by the authors in the writing of Arabic literary history. However, philosophical differences between the East and the West in literary historiography, the relationship between literature and history, criteria for determining periods, and the ideal method for writing literary history, which is beyond the scope of the article, are not discussed. The main aim of the article is to provide information about the methods and theories applied in Arabic literary history writing, to raise the awareness of researchers about the background of works in this field, offer a more informed reading perspective, and draw attention to the many aspects of the subject that still await further study. Today, despite the numerous studies on Arabic literary history that focus on specific periods, literary figures, and genres, research on theoretical approaches and methodology is almost nonexistent, leaving a significant gap in the field. Our article can be considered a modest step toward filling this gap. To substantiate the conclusions reached in the article, descriptive methods of qualitative research were employed throughout the study, and the obtained data were evaluated by using analytical methods. In this context, the emergence of Arabic literary history and its transmission to the Eastern world were highlighted to provide a better understanding of the scope of the subject. The article discusses how writing of literature history was applied among Arabic literary historians as a theoretical and methodological problem during this transmission process from the West to the East, based on primary sources. At this point, the methodological foundations and areas of influence in Arabic literary history writing were discussed. Additionally, the most widely adopted literary history method and its implications among the methodological problems were examined. As a result of the evaluations, it was determined that the methods followed in the writing of Arabic literary history were highly diverse and that some methods were synthesized. The article concludes that there is a need for indepth new research to evaluate holistically the accumulated knowledge in this area, given the diverse methods employed by literary historians, the complex and multifaceted nature of the field, and the lack of consensus on a single method.
Citation - WoS: 4
Arpada Tane Verimi ve Kalite Özellikleri Üzerine Genotip ve Çevrenin Etkileşimi
(2019) Tür, Mehmet Rıda; Yıldırım, Mehmet; Akıncı, Cuma; Albayrak, Önder; Kızılgeçi, Ferhat
Bu çalışma, bazı arpa genotiplerinin tane verimi ve kalite özellikleri üzerine çeşit ve çevrenin etkilerini belirlemek amacıyla, 2011-2012 yılında Diyarbakır ve Mardin koşullarında yürütülmüştür. Araştırmada, 2 adet ticari çeşit ve 5 adet ileri hat kullanarak tane verimi, bin tane ağırlığı, hektolitre ağırlığı, protein içeriği, nişasta içeriği ve klorofil içeriği değerleri incelenmiştir. Elde edilen sonuçlara göre, genotip, çevre ve çeşit x çevre interaksiyonunun incelenen özellikler üzerine etkileri istatistikî olarak önemli bulunmuştur. Genotiplerin tane verimi 413.60-661.63 kg da-1, bin tane ağırlığı 42.21- 45.02 g, hektolitre ağırlığı 58.92-66.39 kg/hl, tanede protein içeriği %11.70-14.24, tanede nişasta içeriği %59.8-61.2 ve klorofil içeriği 44.4- 48.6 değerleri arasında değişmiştir. Her iki lokasyonda da Altıkat çeşidi en yüksek tane verimi değerine sahip olmuştur. DZA-7, DZA-8 ve Dicle 1 hatları protein içeriği, hektolitre ağırlığı ve nişasta içeriği özellikleri yönünden ön plana çıkmışlardır. Biplot analizi ile tüm özellikler incelendiğinde tane verimi, bin tane ağırlığı ve SPAD değeri aynı grupta yer alırken protein içeriği, nişasta içeriği ve hektolitre ağırlığı özellikleri aynı grupta yer almıştır.
Âşık-Maşuk-Rakîb Bağlamında İsmet Özel Şiirinde Aşk
(İstanbul Üniversitesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, 2023) Yakut, Emrullah
Nefis, akıl ve aşk itici güçleri arasında şekillenen insanın varoluş macerası, yine insanın dilsel dışavurum ürünleri olan edebî metinlere ve özellikle şiire büyük ölçüde yansımıştır. Bu dışavurum, farklı edebî geleneklerde yüzeysel farklılıklara sahip olmakla birlikte ortak bazı yönleri de ihtiva etmektedir. Klasik şiirde âşık-mâşuk-rakîb üçlüsü arasında cereyan eden aşk temasının İsmet Özel şiirinde de benzer biçimlerde tezahür ettiği söylenebilir. Klasik şiirde mecâzî ve hakîkî aşk arasında çoğu zaman sınırları belirsizleştiren, ayrımları anlamsızlaştıran bir geçişkenlik vardır. Özel’in şiirinde ise ideolojik hedeflerle tensel arzuların iç içe geçtiği, bunlar arasında keskin geçişlerin yaşandığı bir aşk söz konusudur. Klasik şiirde aşk, insanın tekâmül sürecinin önemli bir vasıtasıdır. Benzer şekilde İsmet Özel için de aşk, insanı varoluş atılımına sürükleyen bir harekettir. Diğer yandan klasik şiirde âşık kendi benliğini adeta yok ederek (fenâ) maşuğa kavuşurken İsmet Özel’in şiirinde güçlü bir “Ben” vurgusu dikkat çekmektedir. Ancak bu Ben’in aynı zamanda bir maşuk olarak anlaşılmasına fırsat veren ipuçları, klasik şiirde ve tasavvuf düşüncesinde bilinen âşık-maşuk bütünlüğü çerçevesinde meseleyi daha ilginç bir boyuta taşımaktadır. Bu makale, klasik şiir ile İsmet Özel şiirindeki aşk anlayışını ve âşık, mâşuk, rakîb tezahürlerini mukayeseli bir şekilde ele almayı, benzerlikleri ve farklılıkları tespit ve tahlil etmeyi amaçlamaktadır.
An Assessment Of Camel Plays Based On Animal Imitations
(Selcuk Univ, inst Turkish Studies, 2019) Uygur, Hatice Kubra
Beneath the surface of Anatolia's history lies a well-established tradition of plays. If we go way back, it is known these plays have mystical and ritualistic aspects. Over time, these plays have turned into theatrical plays binding the society together, entertaining and providing them a good time. In this study, "camel plays" carrying traces of the culture of camel breeding in many parts of Anatolia will be exemplified. Lifestyle in Anatolia bounded by the land and animal breeding emerges in the cultural identity and memory of society. This influence is spread across all areas with life styles and its impact on vocabulary. It is possible to identify this influence in daily life, traditions and oral cultural artifacts. Among oral cultural artifacts, camel plays are living traditional plays. During onsite surveys on the culture of camel breeding conducted, it is seen that camels had their part in many areas of life in past but in time, their numbers decreased and function within life evolved into wrestling therefore they remained for entertainment purposes only. In many parts of Anatolia, especially during winter months, festivals or wedding ceremonies, camel plays based on animal imitations are performed. The remarkable point in this study is that camel plays still exist within collective memory of society even in places camel breeding has long started to fade. Contribution of camel plays on the sustainability of culture derived as a result of literature scanning will be assessed in this study.
Citation - Scopus: 1
Balina Optimizasyon Algoritması Kullanılarak Türkiye’nin Uzun Vadeli Enerji Tüketimi Tahmini
(IEEE Xplore, 2021) Babaoğlu, Merve; Haznedar, Bülent
Enerji, ülkelerin sürdürülebilir kalkınmaları için en önemli konu başlıklarından biridir. Kullanılan enerjinin tükenebilir olması, birçok enerji kaynağını ithal ediyor olması ve çevresel faktörlerden dolayı Türkiye için gelecekte enerji ihtiyacının ne kadar olabileceğinin tahmin edilebilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada Türkiye’nin 2040 yılına kadarki enerji tüketim tahminini yapabilmek adına, sezgisel algoritmalardan balina optimizasyon algoritması (BOA) tercih edilmiştir. Balina optimizasyon algoritmasının performansını belirleyebilmek için elde edilen veriler, genetik algoritma (GA) sonuçları ile karşılaştırılmıştır. Tüm modeller doğrusal olarak düzenlenip sonuç alınmıştır. Enerji talebini etkileyen gayri safi yurtiçi hasıla (GSYH), nüfus, ithalat ve ihracat gibi bağımsız değişkenlerin 1990-2019 yılları arasındaki verileri kullanılmıştır. Sonuçların doğruluğunu hesaplayabilmek için geçmiş 30 yılın modellenmesi sağlanmıştır. En uygun model elde edildikten sonra gelecek 20 yıl için 4 farklı senaryoya göre tahminler yapılmıştır.
Citation - WoS: 1
THE BASIS OF QADI ABD AL-JABBAR ON THE REJECTION OF VISIBILITY OF ALLAH
(ILAHIYAT BILIMLERI ARASTIRMA VAKFI, 2015) Unverdi, Veysi
Qadi Abd al-Jabbar has rejected visibility of Allah because of ontological and epistemological reasons. According to him the acclaim of visibility requires the existence of Allah in particular environment and direction. This means that transcendental presence is similar to finite and limited cases. As to Mu'tazila tawhid principle it is impossible for Allah to resemble a creature. So that the rejection of visibility of Allah is inevitable in order to protect Him from embodying and similitude. In accordance with those thoughts Abd al-Jabbar has interpreted verses on visibility of Allah on the basis of reason, so that he has built a doctrine on foresight of mind instead of the arguments of the verses. This can be inferred from his declaration which indicates that the verses on tawhid and justice should be understood by principles of mind. As conclusion he built his arguments on the basis of tawhid principle and declared negative view of Mu'tazila on visibility of Allah. Moreover according to him the narrated evidences asserted for visibility of Allah do not bear epistemological merit in terms of certainty and indication. This study aims to reveal the conclusion of reading written sources of Islam by the principles of mind. The selection of its interpretation instead of the actual thing will lead conclusions that cannot be accepted, or at least cannot be proved. Therefore it is the right decision to speak via verses instead of reason on issues of transmission such as life of the Hereafter.
Bloodless Executions in the Seljukid State Tradition: The Procedures and Principles of Choking With Bowstring and Drawing Iron Rod To Eyes
(Selcuk Univ, Fac Letters, 2025) Selcukoglu, Ahmet
In medieval sources, two popular liquidation methods are mentioned that were frequently applied by Turkish nations, especially in the context of sovereignty conflicts: Strangling with a bowstring and pulling a hot iron rod to the eyes. In the steppe law, the red lines regarding not shedding the blood of the dynasty members brought to the forefront alternative methods for dealing with the defeated opponent, and strangulation was used as a functional execution method because it achieved the goal without shedding blood. Although the strangling process is carried out with different tools and techniques, bows, one of the most important instruments of Turkish daily life, are the most frequently used tools for this purpose. Among the Turkish states, the Seljuks were one of the states that most frequently used the punishment of strangulation with a bowstring and carried this ancient steppe custom to distant areas of domination. However, after the Seljuks' interaction with Iran, Anatolia and the Islamic world, a different method of elimination began to become more popular and was frequently used in struggles for dominance. In this execution method, which is described in the sources as drawing an iron rod into the eyes, the aim was to heat a long stick called "mil" in the fire and hold it to the eyes from a certain distance, thus causing the victim to lose his ability to see. This article aims to examine the practices of strangulation with a bowstring and drawing a hot iron rod to the eyes, which are frequently mentioned as a type of bloodless execution in the sources, within the context of logic, method and technique within the framework of the Turkish steppe law and sovereignty concept using examples from the Seljuk period.
Byung-Chul Han, Enfokrasi: Dijitalleşme ve Demokrasinin Krizi, Ketebe Yayınları
(Ilmi Etudler Dernegi (ILEM) İnnsan ve Toplum, 2023) Evren, Muhittin; Bozkurt, Recep
İktidar, toplum, özne, kamusal alan ve demokrasi meselesi sosyal bilimcilerin üzerinde durduğu önemli konulardır. Düşünürler bu olguların ne olduğu üzerine, aralarında nasıl bir ilişki olduğuna dair sorunsallaştırmalar ve bunlara yönelik teorik çalışmalar yapmışlardır. Toplumsal dünyanın değişim ve dönüşümünü sağlayan önemli parametreler vardır. Bunlardan en önemlisi dijitalleşmedir. Dijitalleşme ile birlikte iktidar, toplum, özne ve kamusal alan kavramı ciddi anlamda bir değişim ve dönüşüm yaşamaktadır. Bu değişimin yaşanması doğrudan demokrasi kültürünü de etkilemektedir.

Browse

Browsing WoS İndeksli Yayınlar Koleksiyonu by Language "tr"